ỦY BAN NHÂN DÂN HUYỆN CỦ CHI
TRƯỜNG THCS NGUYỄN VĂN XƠ

KHUNG MA TRẬN ĐỀ KIỂM TRA GIỮA KỲ I
MÔN NGỮ VĂN KHỐI 8
NĂM HỌC 2024 – 2025
Mức độ nhận thức
Phần

Kĩ năng

Đơn vị kiến
thức/ kĩ
năng

Nhận biết thể
loại.

Đọc hiểu văn
bản thơ
( ngoài sgk)

Đặc điểm thể
loại

1

Xác định từ tượng
hình, từ tượng
thanh và nêu đặc

Thông
hiểu

Vận
dụng

Số câu:
1
Số
điểm:
0,5
Số câu:
1
Số
điểm:
0,5

Nắm được nội
dung của bài thơ

Tiếng Việt

Nhận
biết

0

Số câu: 1
0

0

0

Số điểm:
0,5
(5%)
Số câu: 1

0

0

0

Số điểm:
0,5
(5%)

Số câu:
1

Số
điểm:
1.0
Số câu: Số câu:
1
1
Số

Vận
dụng
cao

Tổng/ %

Số câu: 1
0

Số câu: 2
0

Số

0

Số điểm:
1.0
(10%)

0

Số điểm:
2.0

điểm, tác dụng

Viết đoạn văn
Diễn dịch/ quy
nạp

điểm: điểm:
1.0 1.0

Biết viết đoạn
văn ghi lại cảm
nghĩ về bài thơ

0

0

(20%)

Số câu:
1
Số
điểm:
2.0

Số câu: 1
0

Số câu: Số câu: Số câu:
3
2
1
Tổng

Viết bài văn
thuyết minh

Số
điểm:
2.0

Số
điểm:
2.0

Số
điểm:
2.0

văn thuyết minh
giải thích một
hiện tượng tự
nhiên

0

0

0

0

0

2

Tổng

HẾT

Số câu: 6
0

Số câu:
1

Biết viết bài

0

Số điểm:
2.0
(20%)

Số điểm:
6.0
(60%)
Số câu: 1

Số
điểm:
4.0
Số câu:
1

Số điểm:
4.0
(40%)
Số câu: 1

Số
điểm:
4.0

Số điểm:
4.0
(40%)

BẢN ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA GIỮA KỲ I
MÔN NGỮ VĂN KHỐI 8
NĂM HỌC 2024 – 2025
TT

Kĩ năng

Đơn vị kiến thức /
Kĩ năng

1

Đọc hiểu Văn bản thơ
(ngoài SGK)

2

Viết

Thuyết minh giải
thích một hiện
tượng tự nhiên.

Mức độ đánh giá
Nhận biết
- Nhận biết được thể loại thơ 7 chữ.
- Nhận biết được đặc điểm thơ 7chữ.
- Nhận biết từ tượng hình/ tượng thanh.
Thông hiểu
- Hiểu được nội dung bài thơ.
- Hiểu tác dụng của từ tượng hình/ tượng thanh
Vận dụng
- Vận dụng được cách trình bày đoạn văn theo kiểu
diễn dịch/ quy nạp
Vận dụng cao:
Viết được bài văn thuyết minh giải thích một hiện
tượng tự nhiên; nêu được những thông tin quan
trọng; trình bày mạch lạc, thuyết phục.

HẾT

ỦY BAN NHÂN DÂN HUYỆN CỦ CHI

ĐỀ KIỂM TRA GIỮA KÌ I

TRƯỜNG THCS NGUYỄN VĂN XƠ

MÔN NGỮ VĂN 8

---------------

Năm học 2024-2025

ĐỀ CHÍNH THỨC
( Đề thi có 02 trang)

Ngày kiểm tra:…./10/2024
Thời gian: 90 phút( không kể thời gian giao đề)

Phần 1: ĐỌC (6,0 điểm)
Đọc văn bản thơ sau đây và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
Trâu đồi
Ai thổi sáo gọi trâu đâu đó
Chiều in nghiêng trên mảng núi xa
Con trâu trắng dẫn đàn lên núi
Vểnh đôi tai, nghe sáo trở về.
Trâu đực chạy rầm rầm như hổ
Trâu thiến rong từng bước hiền lành
Cổ lừng lững như chum, như vại
Móng hến hằn in mép cỏ xanh.
Những chú nghé lông tơ mũm mĩm
Mũi phập phồng dính cánh hoa mua
Cổng trại mở, trâu vào chen chúc
Chiều rộn ràng trong tiếng nghé ơ.
Ngô Văn Phú

(Trích Tháng năm mùa gặt)

Câu 1: Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào? (0.5 điểm)
Câu 2: Cho biết đặc điểm của thể thơ trong bài thơ trên ( số tiếng, vần, nhịp). (0.5 điểm)
Câu 3: Em hãy nêu nội dung của bài thơ trên. (1,0 điểm)
Câu 4: Tìm từ tượng hình, tượng thanh trong khổ cuối bài thơ trên. (1,0 điểm) . Nêu đặc
điểm, tác dụng của từ tượng hình, tượng thanh đó. (1,0 điểm)

Câu 5: Từ nội dung của bài thơ, em hãy viết đoạn văn ( khoảng 100 chữ theo kiểu diễn dịch
hoặc quy nạp ) để thể hiện tình yêu đối với quê hương. (2,0 điểm)
Phần 2: VIẾT(4,0 điểm)
Thế giới tự nhiên quanh ta chứa bao điều bí ẩn. Từ thuở ấu thơ ta nhìn lên bầu trời
đã có bao nhiêu câu hỏi vì sao? Nào là vì sao có những áng mây trôi bồng bềnh? Vì sao có
ông trăng tỏa sáng vào ban đêm? Vì sao có sấm sét mỗi khi mưa?.... Tất cả những hiện
tượng trên đã gợi cho chúng ta biết bao tò mò và muốn khám phá.
Bằng những hiểu biết về thế giới tự nhiên. Em hãy viết một bài văn thuyết minh giải thích
một hiện tượng mà em quan tâm nhất.
HẾT

HƯỚNG DẪN CHẤM KIỂM TRA GIỮA KỲ I

MÔN NGỮ VĂN KHỐI 8
NĂM HỌC 2024 – 2025
Câu hỏi
Câu 1: Bài thơ được viết theo thể
thơ nào? (0,5 điểm)
Câu 2: Cho biết đặc điểm của thể
thơ trong bài thơ trên ( số tiếng,
vần nhịp)? (0,5 điểm)

Nội dung
-Thể thơ: 7 chữ

- Số tiếng: Mỗi câu có 7 tiếng
-Vần: vần cách
-Nhịp: nhịp khá đa dạng: 3/4,
4/3, 2/5
Câu 3: Em hãy nêu nội dung của
Bài thơ miêu tả khung cảnh thật
bài thơ trên. (1,0 điểm)
bình yên của làng quê miền núi
vào buổi chiều tà với âm thanh
tiếng sáo cùng hình ảnh những
chú trâu lững thững từng bước
chân trở về tổ ấm của mình .
Câu 4: Tìm từ tượng hình, tượng
-Từ tượng hình: chen chúc : gợi
thanh trong khổ thơ đầu của bài
tả những đôi chân đang len lỏi
thơ trên. (1,0 điểm) . Nêu đặc
vào đám đông . Tác dụng: nhằm
điểm, tác dụng của từ tượng hình, gợi tả hình ảnh những chú trâu
tượng thanh đó. (1,0 điểm)
đang len lỏi, tranh nhau để đi
vào trại.
- Từ tượng thanh: rộn ràng: mô
phỏng âm thanh tấp nập, nhộn
nhịp.
Tác dụng: nhằm mô phỏng
không khí buổi chiều tà thật vui
nhộn, tấp nập với âm thanh của
các chú nghé vang lên.
Câu 5: Từ nội dung của bài thơ,
- Đảm bảo cấu trúc đoạn văn
em hãy viết đoạn văn khoảng 100 Mở đoạn, thân đoạn, kết đoạn.
chữ (trình bày theo kiểu diễn dịch Dùng ngôi thứ nhất để trình bày
hoặc quy nạp ) để thể hiện tình yêu cảm nghĩ ,… (0,5 điểm)
với quê hương .(2,0 điểm)
- Xác định đúng yêu cầu của
đề: Viết đoạn văn thể hiện tình
yêu đối với quê hương. (0,5
điểm)
- Đoạn văn có thể triển khai
theo nhiều cách khác nhau
( diễn dịch/ quy nạp,...), đúng
thể thức (0,5 điểm)
- Chính tả, ngữ pháp: Đảm bảo
chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng
Việt. (0,25 điểm)
- Sáng tạo: Diễn đạt sáng tạo,
sinh động, giàu hình ảnh, có
giọng điệu riêng. (0,25 điểm)

Ghi điểm
-0,5 điểm
HS nêu được 2 trong 3 đặc
điểm trên GV ghi tròn (0,5
điểm). HS ghi đúng 1 đặc điểm
đạt (0,25 điểm)
HS có nhiều cách diễn đạt
khác nhau. Chỉ cần các em
hiểu và nêu được nội dung .
GV ghi điểm trọn. Tuy nhiên,
tùy từng bài làm cụ thể của HS
mà GV linh động ghi điểm.
- HS xác định đúng: từ tượng
hình: chen chúc, mũm mĩm
(0,5 điểm) và từ tượng thanh:
rộn ràng, phập phồng (0,5
điểm)
- Nêu đúng đặc điểm, tác dụng
của mỗi từ đạt (0,5 điểm)

Lưu ý: Chỉ ghi điểm tối đa khi
học sinh đáp ứng đủ các yêu
cầu về kiến thức và kĩ năng.

Phần 2: VIẾT(4,0 điểm)
Thế giới tự nhiên quanh ta chứa bao điều bí ẩn. Từ thuở ấu thơ ta nhìn lên
bầu trời đã có bao nhiêu câu hỏi vì sao? Nào là vì sao có những áng mây trôi bồng
bềnh? Vì sao có ông trăng tỏa sáng vào ban đêm? Vì sao có sấm sét mỗi khi mưa?....
Tất cả những hiện tượng trên đã gợi cho chúng ta biết bao tò mò và muốn khám phá.
Bằng những hiểu biết về thế giới tự nhiên. Em hãy viết một bài văn thuyết minh giải
thích một hiện tượng mà em quan tâm nhất.

GỢI Ý:
- Đảm bảo cấu trúc ba phần của bài viết.
- Đặt nhan đề giới thiệu tên của hiện tượng tự nhiên thu hút sự chú ý của người đọc.
- Tóm tắt thông tin quan trọng.
- Đặt một số câu hỏi ở phần mở đầu và trả lời.
- Kết hợp các cách trình bày thông tin khác nhau, gạch chân các thông tin quan trọng.
GV có thể chấm theo các tiêu chí dưới đây:
Tiêu chí
Phần mở
đầu
Phần nội
dung
Phần kết
thúc

Hình thức

Điểm

Nêu tên của hiện tượng tự nhiên
Giới thiệu khái quát về hiện tượng tự nhiên
Giải thích nguyên nhân dẫn đến sự xuất hiện của hiện tượng tự nhiên
Trình bày trình tự diễn ra của hiện tượng tự nhiên
Trình bày sự việc cuối/ kết quả của hiện tượng tự nhiên hoặc tóm tắt
nội dung đã giải thích
Có nhan đề và các đề mục, các đề mục nêu được thông tin chính của
phần/ đoạn bài viết
Sử dụng hiệu quả phương tiện phi ngôn ngữ để làm rõ các thông tin
quan trọng.
Kết hợp các cách trình bày thông tin
Dùng động từ miêu tả hoạt động/ trạng thái và một số từ ngữ chuyên
ngành
Đặt tên cho các phương tiện trực quan và trích dẫn nguồn (nếu có)
Diễn đạt mạch lạc, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, viết câu

HẾT

0,25
0,25
0,5
1,0
0,5
0,25

Tổng
điểm
0,5
1,5
0,5
0,5

0,25
0,25
0,25
0,25
0,25

1,0