GTS tháng 12- Việt Nam Đẹp Nhất Có Tên Bác Hồ
Chào mừng quý vị đến với website của ...
Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tài liệu của Thư viện về máy tính của mình.
Nếu chưa đăng ký, hãy nhấn vào chữ ĐK thành viên ở phía bên trái, hoặc xem phim hướng dẫn tại đây
Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay phía bên trái.
Nếu chưa đăng ký, hãy nhấn vào chữ ĐK thành viên ở phía bên trái, hoặc xem phim hướng dẫn tại đây
Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay phía bên trái.
HO CHI MINH TOAN TAP - TAP 10

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Hảo
Ngày gửi: 08h:30' 17-06-2025
Dung lượng: 2.6 MB
Số lượt tải: 0
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Hảo
Ngày gửi: 08h:30' 17-06-2025
Dung lượng: 2.6 MB
Số lượt tải: 0
Số lượt thích:
0 người
KH¤NG Cã G× QUý H¥N §éC LËP, Tù DO !
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
XUÊT B¶N LÇN THø BA
THEO quyÕt ®Þnh cñA
BAN BÝ TH¦ TRUNG ¦¥NG
§¶NG CéNG S¶N VIÖT NAM
Sè
299-q®/TW,
NGµY
TH¸NG 4 N¡M 2010.
6
Héi ®ång xuÊt b¶n
Tr−¬ng TÊn Sang
Chñ tÞch Héi ®ång
T« Huy Røa
Phã Chñ tÞch Héi ®ång
Phan DiÔn
ñy viªn Héi ®ång
Lª V¨n Dòng
ñy viªn Héi ®ång
Lª H÷u NghÜa
ñy viªn Héi ®ång
§ç Hoµi Nam
ñy viªn Héi ®ång
NguyÔn Duy Hïng
ñy viªn Héi ®ång
Ban chØ ®¹o x©y dùng b¶n th¶o
Lª H÷u NghÜa
Tr−ëng ban
Ph¹m Hång Ch−¬ng
Phã Tr−ëng ban
NguyÔn Kh¸nh BËt
ñy viªn
NguyÔn Duy Hïng
ñy viªn
nhãm x©y dùng b¶n th¶o tËp 10
vò v¨n thuÊn
bïi ®×nh phong
nguyÔn v¨n lanh
nguyÔn huy hoan
trÇn thÞ hîi
Tr−ëng nhãm
hå chÝ minh
toµn tËp
XuÊt b¶n lÇn thø ba
10
1955 - 1957
Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia - Sù THËT
Hµ Néi - 2011
VII
Lêi giíi thiÖu tËp 10
TËp 10 bé s¸ch Hå ChÝ Minh Toµn tËp, xuÊt b¶n lÇn thø ba, bao gåm
nh÷ng bµi viÕt, bµi nãi, ®iÖn v¨n, th− tõ,... (gäi chung lµ t¸c phÈm) cña Chñ tÞch
Hå ChÝ Minh tõ ngµy 22-6-1955 ®Õn ngµy 6-7-1957.
Néi dung tËp 10 ph¶n ¸nh nh÷ng ho¹t ®éng cña Chñ tÞch Hå ChÝ
Minh vÒ ®−êng lèi chiÕn l−îc, s¸ch l−îc vµ ph−¬ng thøc chØ ®¹o c¸c phong
trµo c¸ch m¹ng n−íc ta trong nh÷ng n¨m ®Çu sau khi HiÖp ®Þnh Gi¬nev¬
®−îc ký kÕt, t×nh h×nh trong n−íc vµ thÕ giíi cã nhiÒu biÕn chuyÓn míi:
HiÖp ®Þnh Gi¬nev¬ ®· chÝnh thøc thõa nhËn ViÖt Nam lµ mét n−íc
®éc lËp, thèng nhÊt, toµn vÑn l·nh thæ, nh−ng ®Êt n−íc cßn t¹m thêi bÞ
chia c¾t lµm hai miÒn: miÒn B¾c ®−îc hoµn toµn gi¶i phãng, ®ang ë
giai ®o¹n ®Çu thêi kú qu¸ ®é lªn chñ nghÜa x· héi; miÒn Nam vÉn cßn
n»m d−íi sù thèng trÞ cña chÝnh quyÒn Ng« §×nh DiÖm, tay sai cña ®Õ
quèc Mü.
Trªn thÕ giíi, c¸c thÕ lùc x©m l−îc, hiÕu chiÕn, ®øng ®Çu lµ ®Õ quèc
Mü, ®ang can thiÖp s©u vµo c¸c n−íc thuéc ®Þa vµ phô thuéc, biÕn nh÷ng
n−íc nµy thµnh thuéc ®Þa kiÓu míi lµm c«ng cô tiÕn c«ng phe x· héi chñ
nghÜa, chèng ph¸ phong trµo ®Êu tranh v× ®éc lËp d©n téc, vµ tiÕn bé x·
héi ®ang d©ng cao. Phe x· héi chñ nghÜa, ®øng ®Çu lµ Liªn X«, ®ang trªn
®µ ph¸t triÓn, tÝch cùc gióp ®ì c¸c phong trµo c¸ch m¹ng gi¶i phãng d©n
téc, ®Êu tranh v× hßa b×nh, d©n chñ vµ chñ nghÜa x· héi...
§Êt n−íc trong t×nh h×nh míi víi nh÷ng ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho
miÒn B¾c b¾t tay ngay vµo c«ng cuéc kh«i phôc kinh tÕ, v¨n hãa - x·
héi, hµn g¾n vÕt th−¬ng chiÕn tranh, ®ång thêi hoµn thµnh c¶i c¸ch
ruéng ®Êt, cñng cè quèc phßng vµ më réng giao l−u quèc tÕ... nh−ng
còng gÆp kh«ng Ýt khã kh¨n, th¸ch thøc cho nh©n d©n c¶ n−íc, tr−íc
VIII
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
hÕt lµ cho ®ång bµo miÒn Nam, trong cuéc ®Êu tranh ®ßi thi hµnh HiÖp
®Þnh Gi¬nev¬, giµnh hßa b×nh, ®éc lËp vµ thèng nhÊt n−íc nhµ b»ng
hiÖp th−¬ng “tæng tuyÓn cö tù do vµo n¨m 1956” (tr.15). §ã còng lµ
nh÷ng nhiÖm vô chiÕn l−îc cña c¸ch m¹ng c¶ n−íc vµ cña mçi miÒn
Nam, B¾c tõ n¨m 1955 ®Õn n¨m 1957.
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· chØ cho toµn §¶ng, toµn d©n ta nhËn thøc
râ: Cuéc ®Êu tranh vÒ kinh tÕ vµ chÝnh trÞ cña chóng ta hiÖn nay ®Ó cñng
cè hßa b×nh, thùc hiÖn thèng nhÊt, hoµn thµnh ®éc lËp d©n chñ trong c¶
n−íc lµ mét cuéc ®Êu tranh l©u dµi, gian khæ, phøc t¹p. V× ®Õ quèc Mü
ngµy cµng can thiÖp s©u vµo miÒn Nam n−íc ta, dïng mäi thñ ®o¹n ph¸
ho¹i HiÖp ®Þnh Gi¬nev¬, dùa vµo bän ®Þa chñ vµ t− s¶n ph¶n ®éng do Ng«
§×nh DiÖm cÇm ®Çu, lËp ra c¸i gäi lµ “ChÝnh phñ ViÖt Nam céng hßa”, ra
søc t¨ng c−êng x©y dùng qu©n ®éi, tiÕn hµnh nh÷ng cuéc tµn s¸t, khñng
bè ®ång bµo miÒn Nam, bãp nghÑt quyÒn tù do d©n chñ, hßng chia c¾t l©u
dµi ®Êt n−íc ta, biÕn miÒn Nam n−íc ta thµnh thuéc ®Þa kiÓu míi cña
chóng. Ngoµi Mü - DiÖm ngoan cè, cßn thiªn tai vµ dÞch bÖnh... g©y thªm
c¶n trë, nªn toµn d©n ta “ph¶i tù lùc h¨ng h¸i mµ lµm” (tr.65) vµ tranh
thñ sù gióp ®ì cña c¸c n−íc b¹n. Tuy cuéc ®Êu tranh cña nh©n d©n ta cßn
gÆp nhiÒu khã kh¨n, tr¾c trë, nh−ng nhÊt ®Þnh th¾ng lîi: “N−íc ViÖt Nam
nhÊt ®Þnh sÏ thèng nhÊt, v× n−íc ta lµ mét khèi, kh«ng ai chia c¾t ®−îc...
®ã lµ nguyÖn väng thiÕt tha cña toµn thÓ nh©n d©n ta tõ B¾c ®Õn Nam,
mµ còng lµ sù mong muèn chung cña nh©n d©n yªu chuéng hßa b×nh thÕ
giíi” (tr.102).
§Ó thùc hiÖn th¾ng lîi nhiÖm vô c¸ch m¹ng trong nh÷ng n¨m
1955 - 1957, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh kªu gäi toµn d©n ®oµn kÕt. Ng−êi
tæng kÕt vµ chØ râ:
“§oµn kÕt lµ mét lùc l−îng v« ®Þch.
Lùc l−îng ®oµn kÕt ®· gióp C¸ch m¹ng Th¸ng T¸m thµnh c«ng.
Lùc l−îng ®oµn kÕt ®· gióp kh¸ng chiÕn th¾ng lîi.
Lùc l−îng ®oµn kÕt sÏ ®éng viªn nh©n d©n tõ B¾c ®Õn Nam ®Êu
tranh ®Ó thùc hiÖn hßa b×nh, thèng nhÊt, ®éc lËp, d©n chñ trong c¶
n−íc” (tr.104). Ng−êi chñ tr−¬ng më réng vµ cñng cè MÆt trËn d©n
LêI GIíI THIÖU TËP 10
IX
téc thèng nhÊt h¬n n÷a: “Tõ Nam ®Õn B¾c, ai lµ ng−êi t¸n thµnh hßa
b×nh, thèng nhÊt, ®éc lËp, d©n chñ, th× chóng ta s½n sµng ®oµn kÕt
víi hä, thËt thµ hîp t¸c víi hä, dï tõ tr−íc ®Õn nay hä ®· theo phe
ph¸i nµo” (tr.104). Ng−êi “KÕt luËn: BÊt kú ë ®©u, MÆt trËn thèng
nhÊt v÷ng m¹nh lµ mét lùc l−îng ®−a nh©n d©n ®Õn th¾ng lîi hoµn
toµn” (tr.88).
Trong t− t−ëng cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh, sù l·nh ®¹o s¸ng suèt cña
§¶ng lu«n lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh th¾ng lîi cña c¸ch m¹ng n−íc nhµ. V×
vËy, Ng−êi th−êng xuyªn quan t©m x©y dùng §¶ng trong s¹ch, v÷ng
m¹nh c¶ vÒ chÝnh trÞ, t− t−ëng vµ tæ chøc. Ng−êi nh¾c nhë:
“§¶ng kh«ng ph¶i lµ n¬i ®Ó th¨ng quan, tiÕn chøc, ®Ó ph¸t tµi. Vµo
§¶ng lµ ®Ó phôc vô nh©n d©n, phôc vô giai cÊp, ®¶ng viªn ph¶i trë thµnh
ng−êi con hiÕu th¶o cña Tæ quèc, cña giai cÊp.
§¶ng ph¶i rÊt m¹nh, rÊt trong s¹ch” (tr. 67).
Ng−êi chØ râ nguyªn t¾c M¸c - Lªnin trong l·nh ®¹o cña §¶ng vµ
chèng tÖ sïng b¸i c¸ nh©n. Ng−êi nãi: “Tõ Trung −¬ng ®Õn chi bé x· ®Òu
ph¶i lµm ®óng nguyªn t¾c l·nh ®¹o tËp thÓ, c¸ nh©n phô tr¸ch; ®Òu ph¶i
chèng c¸i tÖ sïng b¸i c¸ nh©n vµ quan liªu mÖnh lÖnh; ®Òu ph¶i thËt thµ
tù phª b×nh vµ phª b×nh th¼ng th¾n; ®Òu ph¶i thËt sù d©n chñ” (tr.431).
Trong Lêi bÕ m¹c Héi nghÞ Trung −¬ng lÇn thø 11 (më réng), Chñ
tÞch Hå ChÝ Minh nhÊn m¹nh: “Ph¶i kh¾c phôc hiÖn t−îng thiÕu tËp
thÓ, thiÕu d©n chñ, kh¾c phôc t¸c phong quan liªu mÖnh lÖnh, ph¶i
nghe ngãng ý kiÕn cña c¸n bé vµ nh©n d©n” (tr.451-452). §ång thêi,
Ng−êi còng yªu cÇu: “Trong néi bé §¶ng cã d©n chñ réng r·i, ®ång
thêi cã kû luËt nghiªm kh¾c. Ng−êi ®¶ng viªn ph¶i khiªm tèn, thµnh
khÈn. Kh«ng cã ®¶ng viªn nµo cã thÓ ®øng trªn §¶ng, tù cho m×nh lµ
h¬n §¶ng” (tr.456).
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®Æc biÖt quan t©m tíi Chi bé §¶ng. Theo Ng−êi,
chi bé lµ gèc rÔ cña §¶ng, “Chi bé v÷ng m¹nh th× mäi chÝnh s¸ch cña §¶ng
vµ ChÝnh phñ nhÊt ®Þnh thi hµnh ®−îc tèt” (tr.504). Søc m¹nh chi bé lµ
tæng hîp tµi vµ ®øc cña mçi c¸n bé, ®¶ng viªn cña chi bé trong cuéc ®Êu
tranh h−íng thiÖn, diÖt ¸c ë trong lßng. Ng−êi chØ râ: Nãi vÒ mçi ng−êi
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
X
chóng ta, nÕu hÕt lßng, hÕt søc phông sù Tæ quèc, phôc vô nh©n d©n, thÕ lµ
thiÖn. NÕu chØ lo cho lîi Ých riªng cña m×nh, kh«ng lo ®Õn lîi Ých chung cña
n−íc nhµ, cña d©n téc, thÕ lµ ¸c. V× vËy, Ng−êi ®ßi hái ë mçi c¸n bé, ®¶ng
viªn ph¶i nªu g−¬ng s¸ng cho quÇn chóng noi theo: “Ph¶i ®oµn kÕt nhÊt
trÝ, gi÷ v÷ng ®¹o ®øc cÇn, kiÖm, liªm, chÝnh; kiªn quyÕt chèng quan liªu,
tham «, l·ng phÝ; hÕt lßng hÕt d¹ phôc vô nh©n d©n; chÊp hµnh nghiªm
chØnh chÝnh s¸ch cña ChÝnh phñ vµ ph¸p luËt cña Nhµ n−íc” (tr.424). Tøc
lµ: “Tiªn thiªn h¹ chi −u nhi −u, hËu thiªn h¹ chi l¹c nhi l¹c”1) (tr.377).
§−îc nh− vËy th× §¶ng ta ngµy cµng trong s¹ch, v÷ng m¹nh.
§Ó ch¨m lo x©y dùng Nhµ n−íc thËt xøng ®¸ng lµ Nhµ n−íc cña d©n,
do d©n vµ v× d©n, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· x¸c ®Þnh môc tiªu hµng ®Çu
cña Nhµ n−íc ta lµ x©y dùng thËt tèt kÕ ho¹ch, chÝnh s¸ch kh«i phôc vµ
ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi nh»m c¶i thiÖn vµ n©ng cao dÇn møc sèng cña
nh©n d©n. Ng−êi kh¼ng ®Þnh: “TÊt c¶ nh÷ng viÖc §¶ng vµ ChÝnh phñ ®Ò
ra ®Òu nh»m c¶i thiÖn ®êi sèng cho nh©n d©n. Lµm g× mµ kh«ng nh»m
môc ®Ých Êy lµ kh«ng ®óng” (tr.310). NhÊt qu¸n môc tiªu nµy, Chñ tÞch
Hå ChÝ Minh yªu cÇu trong ®iÒu kiÖn míi ph¶i: “Më réng d©n chñ ®i ®«i
víi t¨ng c−êng chuyªn chÝnh ®Ó lµm cho chÝnh quyÒn ta ngµy cµng thËt sù
lµ chÝnh quyÒn cña nh©n d©n, phôc vô nh©n d©n, chèng l¹i kÎ thï cña
nh©n d©n” (tr.466). §Ó ®¶m b¶o ®−îc yªu cÇu ®ã, th× mét yÕu tè cèt tö lµ
Quèc héi ph¶i th«ng qua nh÷ng ®¹o luËt vÒ c¸c quyÒn tù do d©n chñ cho
nh©n d©n vµ trong ®iÒu kiÖn míi ph¶i chuÈn bÞ thËt tèt cho c«ng viÖc söa
®æi HiÕn ph¸p. Ng−êi yªu cÇu n−íc ta ph¶i “cã mét HiÕn ph¸p ph¶n ¸nh
®−îc nh÷ng th¾ng lîi vÜ ®¹i cña sù nghiÖp ®Êu tranh c¸ch m¹ng cña
nh©n d©n ta, thÝch hîp víi sù tr−ëng thµnh cña chÕ ®é ta” (tr.484) vµ “nã
sÏ lµ b¶n HiÕn ph¸p cña mét n−íc d©n chñ nh©n d©n tiÕn dÇn lªn chñ
nghÜa x· héi” (tr.510).
NhiÒu t¸c phÈm cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh trong tËp nµy ph¶n ¸nh
sù l·nh ®¹o vµ chØ ®¹o trùc tiÕp cña Ng−êi trong c«ng cuéc kh«i phôc vµ
_______________
1) Tiªn thiªn h¹ chi −u nhi −u, hËu thiªn h¹ chi l¹c nhi l¹c: Lo tr−íc thiªn
h¹, vui sau thiªn h¹ (BT).
LêI GIíI THIÖU TËP 10
XI
ph¸t triÓn kinh tÕ miÒn B¾c bÞ tµn ph¸ trong chiÕn tranh. Ng−êi kh¼ng
®Þnh: Lóc nµy kinh tÕ lµ mÆt trËn chÝnh cña chóng ta. Chóng ta ph¶i
kh«i phôc nÒn kinh tÕ quèc d©n ®¹t møc n¨m 1939. ë n«ng th«n, ph¶i
lµm xong c¶i c¸ch ruéng ®Êt ®Ó hoµn thµnh cuéc c¸ch m¹ng ph¶n phong,
®Èy m¹nh ph¸t triÓn s¶n xuÊt n«ng nghiªp. ë thµnh thÞ, ph¶i ®iÒu chØnh,
c¶i t¹o c«ng th−¬ng nghiÖp; kh«i phôc vµ ph¸t triÓn dÇn nh÷ng xÝ nghiÖp
cã lîi cho quèc kÕ d©n sinh; ph¶i tõng b−íc ph¸t triÓn kinh tÕ hîp t¸c x·,
kinh tÕ quèc doanh; tæ chøc l¹i s¶n xuÊt vµ qu¶n lý s¶n xuÊt theo kÕ
ho¹ch, b×nh æn vËt gi¸, th¨ng b»ng thu chi ng©n s¸ch. §ång thêi, ph¶i
®Èy m¹nh sù nghiÖp v¨n hãa - x· héi, ph¸t triÓn khoa häc - kü thuËt,
cñng cè quèc phßng, më réng c«ng t¸c ®èi ngo¹i... Ng−êi viÕt: “Cñng cè
miÒn B¾c tøc lµ gióp ®ì mét c¸ch thiÕt thùc ®ång bµo miÒn Nam ®Êu
tranh ®ßi hßa b×nh vµ thèng nhÊt” (tr.103).
Mét trong nh÷ng c«ng t¸c quan träng cña thêi kú 1955 - 1957 lµ tiÕn
hµnh c¶i c¸ch ruéng ®Êt ®ît 5. Chñ tÞch Hå ChÝ Minh tæng kÕt: Kinh
nghiÖm lÞch sö cho thÊy: “n«ng th«n ph¶i kinh qua 2 cuéc c¸ch m¹ng: C¶i
c¸ch ruéng ®Êt lµ mét cuéc, cuéc thø hai lµ tõ chç thùc hiÖn tæ ®æi c«ng,
hîp t¸c x·, n«ng tr−êng tËp thÓ ®Õn chç x· héi hãa n«ng nghiÖp” (tr.181).
V× vËy, më ®Çu ®ît 5 c¶i c¸ch ruéng ®Êt, Ng−êi nh¾c nhë c¸n bé ph¶i thËt
sù n¾m v÷ng ®−êng lèi, chÝnh s¸ch cña §¶ng; tuyÖt ®èi chí b¾t bí lung
tung, dïng nhôc h×nh, quy kÕt sai thµnh phÇn vµ chó ý chiÕu cè nh÷ng
®Þa chñ cã c«ng víi c¸ch m¹ng, víi kh¸ng chiÕn, cã con em lµ c¸n bé, bé
®éi... Khi ph¸t hiÖn cã sai lÇm trong c¶i c¸ch ruéng ®Êt, Chñ tÞch Hå ChÝ
Minh ®· göi th− cho ®ång bµo nãi râ nh÷ng th¾ng lîi vµ sai lÇm. Ng−êi
chØ râ: C¶i c¸ch ruéng ®Êt lµ mét cuéc c¸ch m¹ng xãa bá chÕ ®é phong
kiÕn ë n«ng th«n, thùc hiÖn ng−êi cµy cã ruéng, ®−a n«ng d©n lªn ®Þa vÞ
lµ ng−êi lµm chñ ®Êt n−íc... Ng−êi kh¼ng ®Þnh: “§ã lµ mét th¾ng lîi to
lín. Nã më ®−êng cho ®ång bµo n«ng th«n ta x©y dùng cuéc ®êi Êm no,
gãp phÇn xøng ®¸ng vµo c«ng cuéc kh«i phôc vµ ph¸t triÓn kinh tÕ, cñng
cè miÒn B¾c thµnh c¬ së v÷ng m¹nh ®Ó ®Êu tranh thùc hiÖn thèng nhÊt
n−íc nhµ” (tr.411). Ng−êi còng chØ râ: C¶i c¸ch ruéng ®Êt lµ mét chñ
tr−¬ng ®óng ®¾n cña §¶ng, nh−ng trong qu¸ tr×nh tæ chøc thùc hiÖn cã
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
XII
nh÷ng n¬i, nh÷ng lóc c¸n bé ch−a qu¸n triÖt ®óng ®−êng lèi, chÝnh s¸ch
cña §¶ng; ch−a c¨n cø vµo hoµn c¶nh cô thÓ cña mçi ®Þa ph−¬ng ®Ó vËn
dông cho thÝch hîp; “sù l·nh ®¹o cña Trung −¬ng §¶ng vµ ChÝnh phñ cã
chç thiÕu cô thÓ, thiÕu kiÓm tra ®«n ®èc” (tr.412) nªn ®· m¾c nhiÒu sai
lÇm nghiªm träng, vi ph¹m chñ tr−¬ng, chÝnh s¸ch cña §¶ng mét c¸ch
phæ biÕn: “Trung −¬ng §¶ng vµ ChÝnh phñ ®· nghiªm kh¾c kiÓm ®iÓm
nh÷ng sai lÇm, khuyÕt ®iÓm Êy, vµ ®· cã kÕ ho¹ch kiªn quyÕt söa ch÷a,
nh»m ®oµn kÕt c¸n bé, ®oµn kÕt nh©n d©n, æn ®Þnh n«ng th«n, ®Èy m¹nh
s¶n xuÊt” (tr.412).
§ång thêi vµ sau c¶i c¸ch ruéng ®Êt, trªn mÆt trËn kinh tÕ, trong
®iÒu kiÖn miÒn B¾c võa ra khái chiÕn tranh, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh lu«n
nhÊn m¹nh vai trß cña s¶n xuÊt n«ng nghiÖp: “HiÖn nay §¶ng vµ ChÝnh
phñ cã quyÕt ®Þnh kh«i phôc kinh tÕ, mµ s¶n xuÊt n«ng nghiÖp lµ chÝnh”
(tr.184), b−íc ®Çu gi¶i quyÕt vÊn ®Ò l−¬ng thùc, cung cÊp nguyªn vËt liÖu
®Ó kh«i phôc thñ c«ng nghiÖp, tiÓu c«ng nghiÖp, c«ng nghiÖp vµ cung cÊp
n«ng, l©m, thæ s¶n ®Ó më réng quan hÖ bu«n b¸n víi n−íc ngoµi. Nh»m
thùc hiÖn môc tiªu nµy, Ng−êi lu«n nh¾c nhë §¶ng vµ ChÝnh phñ ph¶i cã
chÝnh s¸ch ®óng ®¾n ®éng viªn bµ con n«ng d©n tÝch cùc trång thªm lóa
vµ hoa mµu; t¨ng n¨ng suÊt vµ më réng diÖn tÝch trång trät; trång thªm
vô; cÊy hÕt ruéng hoang hãa vµ khai khÈn ®Êt hoang; kh«i phôc diÖn tÝch
vµ ph¸t triÓn c©y c«ng nghiÖp; ch¨n nu«i thªm nhiÒu gia sóc, gia cÇm;
kh«i phôc vµ ph¸t triÓn nghÒ c¸, lµm muèi; khai th¸c gç ®i ®«i víi tu bæ
vµ b¶o vÖ rõng; chó ý trång c©y g©y rõng ven biÓn; tÝch cùc phßng, chèng
thiªn tai, h¹n h¸n, b·o tè, óng lôt; ®Ò phßng ®Þch ph¸ ho¹i. Ng−êi quan
t©m ®Æc biÖt tíi ph¸t ®éng phong trµo thi ®ua c¶i tiÕn kü thuËt trªn c¸c
kh©u: thñy lîi, ph©n bãn, gièng c©y con vµ n«ng cô,... Ng−êi chØ râ: “Lµm
®−îc nh÷ng viÖc ®ã tøc lµ thùc hiÖn ®−îc phÇn chñ yÕu cña kÕ ho¹ch kh«i
phôc kinh tÕ. Do ®ã mµ c¶i thiÖn ®−îc ®êi sèng cña nh©n d©n, ®Ó tiÕn ®Õn
d©n giµu n−íc m¹nh” (tr.213).
Trong ®Èy m¹nh s¶n xuÊt, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh yªu cÇu ph¶i ®éng
viªn lßng h¨ng h¸i, nhiÖt t×nh cña nh©n d©n, cñng cè vµ ph¸t triÓn phong
trµo x©y dùng tæ ®æi c«ng. Ng−êi chØ râ: “C¸n bé ta cÇn hiÓu thÊu vµ nhí
LêI GIíI THIÖU TËP 10
XIII
kü r»ng: Tæ ®æi c«ng ph¶i theo nguyªn t¾c tù gi¸c, tù nguyÖn. L·nh ®¹o tæ
®æi c«ng cÇn ph¶i d©n chñ” (tr.361).
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh nãi râ trong nÒn kinh tÕ quèc d©n cã ba mÆt
quan träng: n«ng nghiÖp, c«ng nghiÖp vµ th−¬ng nghiÖp. Ba mÆt c«ng t¸c
nµy quan hÖ mËt thiÕt víi nhau. Th−¬ng nghiÖp lµ c¸i kh©u trung gian
g¾n bã mËt thiÕt n«ng nghiÖp víi c«ng nghiÖp.
NÕu kh©u th−¬ng nghiÖp bÞ ®øt th× kh«ng liªn kÕt ®−îc n«ng nghiÖp
víi c«ng nghiÖp, kh«ng cñng cè ®−îc c«ng n«ng liªn minh. Ng−êi lu«n
nh¾c nhë c¸n bé, c«ng nh©n, viªn chøc trong lÜnh vùc c«ng nghiÖp vµ
th−¬ng nghiÖp, dï lµ lao ®éng ch©n tay hay lao ®éng trÝ ãc ph¶i: lu«n lu«n
®oµn kÕt hoµn thµnh tèt kÕ ho¹ch cña Nhµ n−íc, tÝch cùc thi ®ua s¶n
xuÊt; “t¨ng n¨ng suÊt, t¨ng chÊt l−îng, ®ång thêi ph¶i h¹ gi¸ thµnh. Tãm
l¹i: Ph¶i lµm mau, lµm tèt, lµm rÎ, lµm nhiÒu... Ýt mµ tèt kh«ng ®ñ cho
nh©n d©n dïng, nhµ m¸y Ýt l·i; lµm tèt råi l¹i ph¶i nhiÒu, nh−ng nÕu gi¸
thµnh cao, nh©n d©n Ýt tiÒn mua th× ®−îc Ýt l·i, nªn ph¶i rÎ, lµm rÎ nh−ng
xÊu th× kh«ng cã Ých. Nªn ph¶i ®¶m b¶o c¶ bèn ®iÓm trªn” (tr.537).
Cuèi n¨m 1956, trong x©y dùng kinh tÕ, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh cßn
chó träng chèng tham «, l·ng phÝ, quan liªu. Ng−êi cïng Trung −¬ng
§¶ng ph¸t ®éng phong trµo “thi ®ua t¨ng gia s¶n xuÊt vµ thùc hµnh tiÕt
kiÖm; chèng tham «, l·ng phÝ, quan liªu”. Ng−êi ph©n tÝch râ: §Ó l·ng
phÝ nh− giã vµo nhµ trèng, tham « cã téi, l·ng phÝ còng cã téi, l·ng phÝ
lµ do quan liªu, thiÕu tr¸ch nhiÖm. Ngµnh nµo quan liªu còng cã l·ng
phÝ vµ dÔ sinh tham «. C¸n bé nãi chung tèt, nh−ng kh«ng ph¶i tÊt c¶ lµ
tèt. Cã mét sè Ýt c¸n bé nÕu cÊp trªn kh«ng s¸t, kÐm gi¸o dôc th× cã thÓ
xo¸y, cã thÓ tham « tiÒn cña Nhµ n−íc. Ng−êi nhÊn m¹nh: “Tham «,
l·ng phÝ lµ cã téi nÆng, ai thÊy ph¶i phª b×nh, ph¶i ®Èy m¹nh tù phª
b×nh vµ phª b×nh. Tr−êng hîp nµo thÊy cÇn, ph¶i cã kû luËt nghiªm
minh” (tr.496). Nãi vÒ ý nghÜa cña cuéc vËn ®éng nµy, Ng−êi kÕt luËn:
“T¨ng gia s¶n xuÊt vµ thùc hµnh tiÕt kiÖm lµ hai viÖc then chèt ®Ó kh«i
phôc kinh tÕ, ph¸t triÓn v¨n ho¸, ®Ó c¶i thiÖn dÇn ®êi sèng cña nh©n
d©n, ®Ó cñng cè miÒn B¾c, tranh thñ miÒn Nam, ®Ó t¨ng c−êng lùc l−îng
®Êu tranh thèng nhÊt n−íc nhµ.
XIV
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
T¨ng gia s¶n xuÊt vµ thùc hµnh tiÕt kiÖm lµ hai viÖc cÇn thiÕt nhÊt ®Ó
ph¸t triÓn chÕ ®é d©n chñ nh©n d©n tiÕn dÇn lªn chñ nghÜa x· héi” (tr.545).
B»ng nh÷ng lêi lÏ dÔ hiÓu, phï hîp víi tr×nh ®é nhËn thøc cña nh©n
d©n, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· gi¶i thÝch kh¸i l−îc vÒ chñ nghÜa x· héi t−¬ng lai mµ ®Êt n−íc ta tiÕn tíi: “Chñ nghÜa x· héi lµ lÊy nhµ m¸y, xe
löa, ng©n hµng, v.v., lµm cña chung. Ai lµm nhiÒu th× ¨n nhiÒu, ai lµm Ýt
th× ¨n Ýt, ai kh«ng lµm th× kh«ng ¨n, tÊt nhiªn lµ trõ nh÷ng ng−êi giµ c¶,
®au yÕu vµ trÎ con... Chñ nghÜa x· héi lµ lµm sao cho d©n giµu n−íc
m¹nh” (tr.390). Ng−êi còng nãi râ con ®−êng vµ c¸ch thøc ®i lªn chñ
nghÜa x· héi ë mçi n−íc cã kh¸c nhau, phô thuéc vµo ®iÒu kiÖn cô thÓ cña
mçi n−íc, ta kh«ng thÓ gièng Liªn X«... “Chñ nghÜa x· héi kh«ng thÓ lµm
mau ®−îc mµ ph¶i lµm dÇn dÇn” (tr.390); tõng b−íc c¶i t¹o vµ ph¸t triÓn
nÒn kinh tÕ ngµy cµng hiÖn ®¹i. Tr−íc m¾t, cÇn th«ng qua ph¸t triÓn tæ
®æi c«ng lªn hîp t¸c x· s¶n xuÊt n«ng nghiÖp tõ thÊp ®Õn cao; th«ng qua
c¸c lo¹i h×nh c«ng t− hîp doanh trong s¶n xuÊt c«ng nghiÖp, dÞch vô ®Ó
gi¸o dôc, thuyÕt phôc bµ con n«ng d©n vµ nh÷ng nhµ t− s¶n ®i theo chñ
nghÜa x· héi. §ã còng lµ mét néi dung cèt lâi cña quy luËt lªn chñ nghÜa
x· héi ë n−íc ta trong thêi kú qu¸ ®é.
Kh«i phôc vµ ph¸t triÓn kinh tÕ ph¶i ®i ®«i víi ph¸t triÓn v¨n ho¸.
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh coi thanh to¸n n¹n mï ch÷ lµ mét trong nh÷ng
c«ng t¸c cÊp b¸ch vµ quan träng cña nh©n d©n ta trong thêi gian nµy.
Ng−êi yªu cÇu toµn d©n ta ph¶i: “Hoµn thµnh nhiÖm vô thanh to¸n n¹n
mï ch÷ trong 3 n¨m (1956 - 1958)” (tr.348) vµ nãi: “NÕu ¨n no mÆc Êm
mµ kh«ng häc th× còng kh«ng ®−îc” (tr.309). VËn dông t− t−ëng cña
V.I. Lªnin, Ng−êi kªu gäi: “Häc tËp, häc tËp n÷a, häc tËp m·i. TiÕn bé,
tiÕn bé n÷a, tiÕn bé m·i” (tr.585) mét c¸ch toµn diÖn c¶ vÒ chÝnh trÞ, kinh
tÕ, v¨n ho¸, khoa häc - kü thuËt vµ thêi sù. Ng−êi kh¼ng ®Þnh vai trß
quan träng cña ®éi ngò c¸c thÇy c« gi¸o vµ c¸n bé qu¶n lý trong c«ng t¸c
ph¸t triÓn v¨n ho¸, gi¸o dôc. Ng−êi nãi: “Kh«ng cã gi¸o dôc, kh«ng cã c¸n
bé th× còng kh«ng nãi g× ®Õn kinh tÕ v¨n ho¸” (tr.345).
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®Æc biÖt quan t©m ®Õn gi¸o dôc c¸c ch¸u nhi
®ång, thiÕu niªn, häc sinh - nh÷ng ng−êi chñ t−¬ng lai cña ®Êt n−íc.
LêI GIíI THIÖU TËP 10
XV
Ng−êi cho ®ã lµ viÖc chung cña gia ®×nh, nhµ tr−êng vµ x· héi. Bè mÑ,
thÇy gi¸o vµ nh÷ng ng−êi lín kh¸c ph¶i cïng nhau phô tr¸ch, tr−íc hÕt
lµ ph¶i lµm g−¬ng mÉu cho c¸c em vÒ mäi mÆt. Trong néi dung gi¸o dôc,
Ng−êi chØ râ ph¶i chó ý gi¸o dôc toµn diÖn trªn c¸c mÆt ®¹o ®øc, trÝ dôc,
mü dôc vµ thÓ dôc, ®¸p øng yªu cÇu dÇn n©ng cao vÒ tr×nh ®é qua c¸c bËc
tiÓu häc, trung häc vµ ®¹i häc, g¾n häc víi hµnh, ®Ó ®µo t¹o vµ ph¸t triÓn
con ng−êi toµn diÖn võa cã ®øc, võa cã tµi.
VÒ ho¹t ®éng ngo¹i giao, tõ gi÷a n¨m 1955 ®Õn gi÷a n¨m 1957, Chñ
tÞch Hå ChÝ Minh ®i th¨m Trung Quèc, M«ng Cæ, Liªn X«; tiÕp ®ãn ®oµn
®¹i biÓu cña nh÷ng n−íc sang th¨m ViÖt Nam; tr¶ lêi pháng vÊn cña
phãng viªn trong vµ ngoµi n−íc vÒ c«ng t¸c ®èi ngo¹i cña Nhµ n−íc ta;
göi ®iÖn v¨n chóc mõng nh÷ng thµnh tùu trong ph¸t triÓn kinh tÕ, khoa
häc - kü thuËt cña nhiÒu n−íc. Ng−êi cßn göi th− chia buån víi ng−êi
th©n cña nh÷ng nhµ khoa häc trªn thÕ giíi võa míi tõ trÇn... Víi nh÷ng
ho¹t ®éng ®ã, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· gãp phÇn vun ®¾p t×nh h÷u nghÞ
gi÷a nh©n d©n ta víi nh©n d©n c¸c n−íc x· héi chñ nghÜa vµ nhiÒu n−íc
kh¸c trªn thÕ giíi.
T− t−ëng vÒ hîp t¸c gi÷a c¸c n−íc cã chÕ ®é x· héi kh¸c nhau ®·
®−îc Ng−êi nªu râ: "N−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ s½n sµng ®Æt mäi
quan hÖ th©n thiÖn hîp t¸c víi bÊt cø mét n−íc nµo trªn nguyªn t¾c: t«n
träng sù hoµn chØnh vÒ chñ quyÒn vµ l·nh thæ cña nhau, kh«ng x©m ph¹m
lÉn nhau, kh«ng can thiÖp néi trÞ cña nhau, b×nh ®¼ng cïng cã lîi, vµ chung
sèng hoµ b×nh" (tr.12).
Ng−êi dµnh sù quan t©m ®Æc biÖt ®èi víi ®ång bµo miÒn Nam ®ang
t¹m thêi ph¶i sèng trong c¶nh chia c¾t, d−íi sù thèng trÞ tµn b¹o cña
chÝnh quyÒn tay sai.
Ng−êi lu«n lu«n thøc tØnh ý thøc céng ®ång d©n téc, thøc tØnh l−¬ng
t©m cña mäi ng−êi ViÖt Nam, b¸c bá nh÷ng luËn ®iÖu xuyªn t¹c cña kÎ
thï chia rÏ khèi ®¹i ®oµn kÕt d©n téc vµ lªn ¸n nh÷ng téi ¸c cña chÝnh
quyÒn Ng« §×nh DiÖm tµn s¸t d· man nh©n d©n miÒn Nam, nhÊt lµ
nh÷ng gia ®×nh kh¸ng chiÕn cò. Ng−êi tè c¸o ©m m−u cña ®Õ quèc Mü
cïng bän tay sai ®ang t×m mäi c¸ch ®Ó chia c¾t l©u dµi ®Êt n−íc ViÖt
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
XVI
Nam, ©m m−u biÕn miÒn Nam ViÖt Nam thµnh c¨n cø qu©n sù cña ®Õ
quèc Mü. Ng−êi kh¼ng ®Þnh: "Thèng nhÊt n−íc nhµ lµ con ®−êng sèng
cña nh©n d©n ta" (tr.360).
Ngoµi ra, trong tËp 10, b¹n ®äc cßn cã thÓ t×m thÊy sù quan t©m chu
®¸o cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®èi víi c¸c ngµnh, c¸c giíi, c¸c tÇng líp
nh©n d©n, c«ng nh©n, n«ng d©n, bé ®éi, trÝ thøc, thanh, thiÕu niªn, ®ång
bµo c¸c d©n téc thiÓu sè, c¸c t«n gi¸o, v.v. qua nh÷ng bøc th− hoÆc ®Õn
tËn n¬i th¨m hái, ch¨m sãc, ®éng viªn...
*
*
*
TËp 10 Hå ChÝ Minh Toµn tËp, xuÊt b¶n lÇn thø ba gåm 266 t¸c
phÈm cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh. Ngoµi 172 t¸c phÈm cïng Danh môc
s¾c lÖnh do Ng−êi ký ®· ®−îc c«ng bè ë tËp 8 Hå ChÝ Minh Toµn tËp, xuÊt
b¶n lÇn thø hai, cßn cã 94 t¸c phÈm míi ®−îc bæ sung. TÊt c¶ c¸c t¸c
phÈm trªn ®Òu ®· ®−îc lùa chän, ch¾t läc kü l−ìng, b¶o ®¶m tÝnh ch©n
x¸c vÒ mÆt lÞch sö.
MÆc dï cã nhiÒu cè g¾ng, song do nh÷ng h¹n chÕ c¶ vÒ chñ quan vµ
kh¸ch quan, lÇn xuÊt b¶n nµy khã tr¸nh khái cã thiÕu sãt, mong b¹n ®äc
gãp ý ®Ó lÇn xuÊt b¶n sau ®−îc tèt h¬n.
HéI §åNG XUÊT B¶N
Hå CHÝ MINH TOµN TËP LÇN THø Ba
1
lêi tuyªn bè tr−íc khi lªn ®−êng
®i th¨m liªn x« vµ trung quèc
Th−a ®ång bµo toµn quèc,
Liªn X« vµ Trung Quèc lµ hai n−íc anh em cña ViÖt Nam ta.
H«m nay, ®¸p lêi mêi cña ChÝnh phñ Liªn X« vµ ChÝnh phñ
n−íc Céng hoµ Nh©n d©n Trung Hoa, ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam
D©n chñ Céng hoµ vµ §¶ng Lao ®éng ViÖt Nam cö mét §oµn ®¹i
biÓu sang th¨m Liªn X« vµ Trung Quèc.
T«i rÊt sung s−íng l·nh ®¹o §oµn ®¹i biÓu ®ã, vµ tin ch¾c r»ng
cuéc ®i th¨m nµy sÏ th¾t chÆt thªm t×nh ®oµn kÕt h÷u nghÞ gi÷a
nh©n d©n ViÖt Nam vµ ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng
hoµ víi nh©n d©n vµ ChÝnh phñ hai n−íc b¹n.
Chóc ®ång bµo m¹nh khoÎ vµ cè g¾ng thi ®ua.
Nãi ngµy 22-6-1955.
B¸o Nh©n d©n, sè 477,
ngµy 23-6-1955.
2
§IÖN c¶m ¬n CHñ tÞch n−íc Céng hßa
Nh©n d©n Ba Lan
KÝnh göi ®ång chÝ Gi«dÐp XyrankiªvÝch,
Chñ tÞch Héi ®ång Bé tr−ëng n−íc Céng hoµ Nh©n d©n
Ba Lan,
T«i xin thay mÆt nh©n d©n vµ ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam D©n
chñ Céng hoµ vµ nh©n danh c¸ nh©n t«i, tr©n träng c¶m ¬n ®ång
chÝ Chñ tÞch vµ ChÝnh phñ n−íc Céng hoµ Nh©n d©n Ba Lan ®·
mêi chóng t«i cö mét ®oµn ®¹i biÓu sang dù lÔ kû niÖm lÇn thø
m−êi ngµy gi¶i phãng toµn quèc n−íc Céng hoµ Nh©n d©n Ba Lan.
Nh−ng rÊt tiÕc v× hoµn c¶nh hiÖn nay ch−a cho phÐp, chóng t«i
kh«ng thÓ cö ®¹i biÓu ®i tham dù ngµy lÔ träng thÓ cña n−íc Céng
hoµ Nh©n d©n Ba Lan anh em ®−îc. Nh©n dÞp nµy, t«i xin nhiÖt
liÖt kÝnh chóc nh©n d©n vµ ChÝnh phñ n−íc Céng hoµ Nh©n d©n
Ba Lan sau 10 n¨m x©y dùng l¹i n−íc nhµ ®· thu ®−îc nhiÒu
th¾ng lîi to lín, sÏ ®¹t thªm nhiÒu th¾ng lîi míi trong c«ng cuéc
kiÕn thiÕt chñ nghÜa x· héi. T«i xin chóc t×nh h÷u nghÞ gi÷a nh©n
d©n hai n−íc ViÖt Nam vµ Ba Lan ngµy cµng ®−îc th¾t chÆt v× lîi
Ých cña hai d©n téc chóng ta vµ lîi Ých cña hoµ b×nh thÕ giíi.
Ngµy 22 th¸ng 6 n¨m 1955
Hå ChÝ Minh
Tµi liÖu l−u t¹i
B¶o tµng Hå ChÝ Minh.
3
Thi §ua ®¾p ®ª
Trong mäi cuéc thi ®ua ®Òu ph¶i nh»m: lµm nhanh, lµm tèt,
lµm rÎ. Ba ®iÒu ®ã ph¶i cïng thùc hiÖn víi nhau, kh«ng rêi nhau
®−îc. V×:
NÕu lµm nhanh mµ kh«ng tèt, th× sÏ ph¶i lµm l¹i, nh− vËy
nhanh còng hãa ra chËm.
NÕu lµm tèt mµ kh«ng nhanh, th× sÏ lµm ®−îc qu¸ Ýt, vµ kh«ng
kÞp thêi.
NÕu lµm nhanh vµ tèt, nh−ng kh«ng rÎ, tøc lµ l·ng phÝ, th× sÏ
kh«ng ®ñ tiÒn cña ®Ó tiÕp tôc c«ng viÖc.
ViÖc ®¾p ®ª còng vËy. Ph¶i lµm nhanh, cho xong tr−íc mïa m−a.
Ph¶i lµm tèt ®Ó b¶o ®¶m chèng lôt. Ph¶i lµm rÎ ®Ó khái l·ng phÝ søc
d©n vµ cña d©n.
Nh−ng cã mét sè c¸n bé kh«ng lµm ®óng nh− vËy. ThÝ dô nh÷ng
viÖc nªu lªn trong "ý kiÕn b¹n ®äc" (B¸o Nh©n d©n ngµy 14-6):
- §ª ngo¹i thµnh Hµ Néi ®¾p xong tr−íc kú h¹n - thÕ lµ lµm
nhanh. Nh−ng m¸i ®ª ®¾p kh«ng kü, cá cÊy kh«ng ®Òu, sau vµi
trËn m−a th× ®ª sÏ sôt - thÕ lµ kh«ng lµm tèt. Nay cÇn ph¶i söa l¹i,
ph¶i tèn thªm c«ng, tèn thªm cña lÇn n÷a - thÕ lµ kh«ng lµm rÎ.
Kh«ng tèt vµ kh«ng rÎ, th× lµm nhanh còng v« Ých.
- §ª BÊt B¹t (S¬n T©y) th× cá kh« hÐo hÕt, v× thµnh ®ª ®øng
qu¸, cá kh«ng b¸m ®−îc, kh«ng mäc ®−îc. NhiÒu ®o¹n cã ®−êng c¸i
v¾t ngang, ®ª ®¾p kh«ng ®−îc cÈn thËn, dÔ vì vµ sôt dÇn.
4
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
§¾p ®ª, gi÷ ®ª lµ viÖc rÊt quan hÖ ®Õn tÝnh mÖnh, tµi s¶n cña
nh©n d©n. §¶ng vµ ChÝnh phñ rÊt quan t©m ®Õn viÖc Êy. Nh©n
d©n bao giê còng h¨ng h¸i gãp cña, gãp c«ng. V× ai mµ cã nh÷ng
khuyÕt ®iÓm nãi trªn? Bëi v× mét sè c¸n bé ta cßn m¾c bÖnh quan
liªu: Lµm kÕ ho¹ch kh«ng cÈn thËn, viÖc kiÓm tra kh«ng chu ®¸o...
Mong r»ng c¸c ®ång chÝ c¸n bé ®ª ®iÒu n©ng cao h¬n n÷a tinh
thÇn tr¸ch nhiÖm, vµ c¸n bé c¸c ngµnh kh¸c còng vËy.
C.B.
B¸o Nh©n d©n, sè 476,
ngµy 22-6-1955.
5
H−ng Yªn
Lµ mét tØnh mµ trong thêi chiÕn tranh ®· bÞ thiÖt h¹i rÊt
nhiÒu. §Þch cµn quÐt vµ nÐm bom giÕt chÕt nhiÒu ng−êi, ®èt ch¸y
nhiÒu nhµ, b¾n nhiÒu tr©u bß, ph¸ ho¹i nhiÒu ruéng lóa. Sau ®Þch
häa, tiÕp ®Õn thiªn tai. TrËn lôt th¸ng 8 n¨m ngo¸i lµm h− háng
ngãt 1 v¹n mÉu ruéng. KÕ ®Õn h¹n h¸n.
Bän ®Þa chñ ph¶n ®éng l¹i g©y thªm tai häa. Chóng th¸o cèng,
ph¸ lóa, chÆt ng«. Chóng g©y ra trém c¾p, phao tin nh¶m lµm cho
nh©n d©n hoang mang. Trong lóc ®ång bµo thiÕu ¨n, bän ®Þa chñ
nì lßng ph¸ ho¹i thãc lóa; nh− ®Þa chñ Xiªm ®· ch«n 260 thïng
thãc, cè ý ®Ó cho môc n¸t!
Tr−íc hoµn c¶nh khã kh¨n Êy, c¸n bé ®· kiªn nhÉn h−íng dÉn
®ång bµo, ®ång bµo ®· tin t−ëng lµm theo c¸n bé, ra søc s¶n xuÊt
tù cøu, tù lùc c¸nh sinh.
§ång bµo ®· tù gióp ®ì lÉn nhau: 6 tÊn g¹o, 294 tÊn ng«, 731
tÊn thãc, 88 triÖu ®ång.
Bé ®éi ®· dµnh dôm ®Ó gióp nh©n d©n 65 tÊn g¹o.
ChÝnh phñ gióp 1.100 tÊn g¹o vµ 14 v¹n th−íc v¶i.
§ång bµo H−ng Yªn ®· khÐo dïng c¸i vèn Êy ®Ó t¨ng gia s¶n xuÊt:
®· ®µo 49 c©y sè ngßi, t−íi cho 3 v¹n mÉu ruéng, cÊy 8 v¹n 4.590 mÉu
chiªm (h¬n n¨m ngo¸i 6.000 mÉu) vµ h¬n 4 v¹n 3.000 mÉu mÇu.
Víi lùc l−îng vµ quyÕt t©m cña m×nh, H−ng Yªn ®· v−ît qua
6
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
n¹n ®ãi. Nh−ng kh«ng chñ quan, ®ång bµo H−ng Yªn võa gÆt
chiªm, võa ra søc trång thªm hoa mÇu, quyÕt kh«ng ®Ó cho vô ®ãi
th¸ng 8 x¶y ra.
C.B.
B¸o Nh©n d©n, sè 477,
ngµy 23-6-1955.
7
DIÔN V¡N
§äC T¹I NHµ GA NAM NINH
C¸c ®ång chÝ th©n mÕn vµ c¸c b¹n,
§oµn ®¹i biÓu ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ v«
cïng vui mõng nhËn lêi mêi sang th¨m n−íc Céng hoµ Nh©n d©n
Trung Hoa vÜ ®¹i.
ViÖt Nam vµ Trung Quèc lµ hai n−íc anh em. T×nh h÷u nghÞ
ch©n thµnh vµ s©u xa gi÷a nh©n d©n ViÖt Nam vµ nh©n d©n Trung
Quèc ®· cã tõ l©u. Ngµy nay, chóng t«i l¹i v« cïng c¶m ®éng vÒ sù
®ãn tiÕp hÕt søc nång hËu cña c¸c ®ång chÝ vµ c¸c b¹n ®èi víi
chóng t«i. Nh©n dÞp nµy §oµn ®¹i biÓu chóng t«i xin tá lßng ch©n
thµnh c¶m ¬n c¸c ®ång chÝ vµ c¸c b¹n.
Trung Quèc lµ mét n−íc vÜ ®¹i, hïng c−êng vµ ®Ñp ®Ï. NÒn v¨n
ho¸ l©u ®êi vµ −u tó cña Trung Quèc ®· cã mét ¶nh h−ëng s©u xa ë
ch©u ¸ vµ trªn thÕ giíi.
Tõ ngµy nh©n d©n Trung Quèc giµnh ®−îc th¾ng lîi lÞch sö
trong cuéc chiÕn tranh gi¶i phãng, d−íi sù l·nh ®¹o cña §¶ng
Céng s¶n Trung Quèc quang vinh, nh©n d©n Trung Quèc ®· tiÕn
triÓn v−ît bùc vÒ mäi ph−¬ng diÖn trong c«ng cuéc x©y dùng mét
hÖ thèng x· héi chñ nghÜa. Nh©n d©n ViÖt Nam coi ®ã còng lµ
thµnh tÝch cña b¶n th©n m×nh.
Nh©n d©n ViÖt Nam ngµy nay ®ang ra søc ®Êu tranh cñng cè
hoµ b×nh, thùc hiÖn thèng nhÊt, hoµn thµnh ®éc lËp vµ d©n chñ.
Cuéc ®Êu tranh ®ã ®· ®−îc vµ sÏ lu«n lu«n ®−îc sù khuyÕn khÝch
8
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
vµ ñng hé m¹nh mÏ cña nh©n d©n Trung Quèc còng nh− nh©n d©n
thÕ giíi.
Chóng t«i tin ch¾c r»ng cuéc ®Êu tranh chÝnh nghÜa cña chóng
t«i, mÆc dÇu tr−êng kú vµ m·nh liÖt, nh−ng nhÊt ®Þnh th¾ng lîi.
Mét lÇn n÷a, chóng t«i xin tá lßng c¶m ¬n s©u s¾c nh©n d©n Trung
Quèc vµ nh©n d©n tØnh Qu¶ng T©y.
T×nh h÷u nghÞ gi÷a nh©n d©n hai n−íc ViÖt Nam vµ Trung
Quèc bÊt diÖt!
Chñ tÞch Mao Tr¹ch §«ng, l·nh tô vÜ ®¹i cña nh©n d©n Trung
Quèc vµ ng−êi b¹n tèt nhÊt cña nh©n d©n ViÖt Nam, mu«n n¨m!
§äc ngµy 23-6-1955.
B¸o Nh©n d©n, sè 479,
ngµy 25-6-1955.
9
B¸o nhi ®ång
B¸o TiÒn Phong cã ra nh÷ng sè ®Æc biÖt cho c¸c em nhi ®ång,
®ã lµ mét viÖc hay. Sau ®©y lµ vµi kinh nghiÖm cña b¸o Nhi ®ång
Trung Quèc cã thÓ gióp thªm ý kiÕn cho b¸o Nhi ®ång ta:
T©n thiÕu niªn lµ mét tê b¸o to nhÊt cña nhi ®ång Trung Quèc.
Mçi kú ra 1 triÖu 19 v¹n 8.000 sè, b¸n kh¾p c¶ n−íc.
Môc ®Ých vµ néi dung - Nh»m gi¸o dôc trÎ em tinh thÇn yªu
n−íc vµ tinh thÇn quèc tÕ mét c¸ch thÝch hîp víi tuæi nhá cña
trÎ em, b¸o Êy ®¨ng nh÷ng chuyÖn ®êi x−a v¾n t¾t, thó vÞ vµ cã
ý nghÜa gi¸o dôc; nhiÒu tranh vÏ gi¶n ®¬n vµ dÔ hiÓu vÒ nh÷ng
viÖc quan träng trªn thÕ giíi; nh÷ng kÕt qu¶ tèt ®Ñp trong viÖc
x©y dùng n−íc nhµ. Bµi b¸o th× bµi nµo dµi l¾m còng kh«ng qu¸
150 ch÷.
- B¸o ®¨ng nh÷ng chuyÖn anh hïng g−¬ng mÉu ®Ó båi d−ìng
cho trÎ em ®øc tÝnh gan d¹, thµnh thËt, gi÷ kû luËt, chÝ c«ng v« t−.
Nh÷ng bµi Êy ¶nh h−ëng rÊt to. Vµi thÝ dô:
H«m tr−íc, b¸o ®¨ng mét bµi "Kh«ng ph¶i tiÒn t«i, t«i kh«ng
lÊy". H«m sau, em B. ®−a tr¶ l¹i c¸i bót m¸y em Êy ®· lÊy c¾p cña
b¹n vµ xin lçi.
TrÎ em ë n«ng th«n th−êng lÊy ®ßng ®ßng lóa lµm kÌn thæi.
B¸o ®¨ng mét bøc vÏ hai con chuét c¾n lóa vµ b¶o nhau: "C¸c chó
bÐ kia lµ b¹n cña chóng ta ®Êy". Xem bøc vÏ Êy, c¸c em b¶o nhau:
"QuyÕt lµm b¹n víi bµ con n«ng d©n, chø kh«ng lµm b¹n cña
chuét". Tõ ®ã, c¸c em kh«ng lÊy ®ßng lóa lµm kÌn n÷a.
10
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
- B¸o d¹y trÎ em nh÷ng th−êng thøc khoa häc, b»ng nh÷ng bøc
vÏ vµ nh÷ng c©u gi¶i thÝch rÊt thó vÞ, rÊt dÔ hiÓu.
- B¸o tr¶ lêi nh÷ng c©u hái cña trÎ em nh−: "V× sao khi t«i ch¹y
th× «ng tr¨ng còng ch¹y theo t«i?", "V× sao b¸nh tr«i n−íc lóc ®Çu
th× ch×m, lóc sau l¹i næi?"...
- B¸o d¹y trÎ em c¸ch gi÷ vÖ sinh, c¸ch ch¬i vui cã Ých, v.v..
- B¸o tæ chøc vµ h−íng dÉn phong trµo thi ®ua, gióp cho c¸c
trÎ em ph¸t triÓn tinh thÇn tù ®éng vµ ®Çu ãc s¸ng t¹o.
B¸o T©n thiÕu niªn ®· trë nªn ng−êi thÇy mÕn, ng−êi b¹n th©n
thiÕt cña c¸c trÎ em. NhiÒu em tù ®éng l·nh tr¸ch nhiÖm b¸n gióp
b¸o. Mçi th¸ng b¸o nhËn ®−îc 4, 5 tr¨m bøc th− cña c¸c trÎ em
b¸o c¸o c«ng t¸c, cho tin tøc, ®Æt c©u hái, nªu ý kiÕn...
Nh÷ng ng−êi gióp ®ì b¸o - NhiÒu vÞ gi¸o s−, nhµ v¨n, thÇy
thuèc, c«ng tr×nh s−... gióp b¸o viÕt bµi, vÏ tranh, tr¶ lêi c©u hái,
v.v.. H¬n 600 c« gi¸o, thÇy gi¸o th−êng xuyªn liªn l¹c víi b¸o. H¬n
300 gi¸o viªn, ®oµn viªn thanh niªn, c¸c c«, c¸c mÑ lµm phãng viªn
cho b¸o. Nhê vËy, b¸o ngµy cµng ph¸t triÓn.
§ã lµ nh÷ng kinh nghiÖm mµ b¸o Nhi ®ång ViÖt Nam ta nªn
cè g¾ng lµm theo.
C.B.
B¸o Nh©n d©n, sè 478,
ngµy 24-6-1955.
11
LêI PH¸T BIÓU
KHI §ÕN S¢N BAY B¾C KINH
Th−a Mao Chñ tÞch th©n mÕn,
Th−a c¸c ®ång chÝ vµ c¸c b¹n th©n mÕn,
§oµn ®¹i biÓu ChÝnh phñ ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ v« cïng
phÊn khëi vµ sung s−íng ®−îc mêi sang th¨m n−íc Céng hoµ Nh©n
d©n...
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
XUÊT B¶N LÇN THø BA
THEO quyÕt ®Þnh cñA
BAN BÝ TH¦ TRUNG ¦¥NG
§¶NG CéNG S¶N VIÖT NAM
Sè
299-q®/TW,
NGµY
TH¸NG 4 N¡M 2010.
6
Héi ®ång xuÊt b¶n
Tr−¬ng TÊn Sang
Chñ tÞch Héi ®ång
T« Huy Røa
Phã Chñ tÞch Héi ®ång
Phan DiÔn
ñy viªn Héi ®ång
Lª V¨n Dòng
ñy viªn Héi ®ång
Lª H÷u NghÜa
ñy viªn Héi ®ång
§ç Hoµi Nam
ñy viªn Héi ®ång
NguyÔn Duy Hïng
ñy viªn Héi ®ång
Ban chØ ®¹o x©y dùng b¶n th¶o
Lª H÷u NghÜa
Tr−ëng ban
Ph¹m Hång Ch−¬ng
Phã Tr−ëng ban
NguyÔn Kh¸nh BËt
ñy viªn
NguyÔn Duy Hïng
ñy viªn
nhãm x©y dùng b¶n th¶o tËp 10
vò v¨n thuÊn
bïi ®×nh phong
nguyÔn v¨n lanh
nguyÔn huy hoan
trÇn thÞ hîi
Tr−ëng nhãm
hå chÝ minh
toµn tËp
XuÊt b¶n lÇn thø ba
10
1955 - 1957
Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia - Sù THËT
Hµ Néi - 2011
VII
Lêi giíi thiÖu tËp 10
TËp 10 bé s¸ch Hå ChÝ Minh Toµn tËp, xuÊt b¶n lÇn thø ba, bao gåm
nh÷ng bµi viÕt, bµi nãi, ®iÖn v¨n, th− tõ,... (gäi chung lµ t¸c phÈm) cña Chñ tÞch
Hå ChÝ Minh tõ ngµy 22-6-1955 ®Õn ngµy 6-7-1957.
Néi dung tËp 10 ph¶n ¸nh nh÷ng ho¹t ®éng cña Chñ tÞch Hå ChÝ
Minh vÒ ®−êng lèi chiÕn l−îc, s¸ch l−îc vµ ph−¬ng thøc chØ ®¹o c¸c phong
trµo c¸ch m¹ng n−íc ta trong nh÷ng n¨m ®Çu sau khi HiÖp ®Þnh Gi¬nev¬
®−îc ký kÕt, t×nh h×nh trong n−íc vµ thÕ giíi cã nhiÒu biÕn chuyÓn míi:
HiÖp ®Þnh Gi¬nev¬ ®· chÝnh thøc thõa nhËn ViÖt Nam lµ mét n−íc
®éc lËp, thèng nhÊt, toµn vÑn l·nh thæ, nh−ng ®Êt n−íc cßn t¹m thêi bÞ
chia c¾t lµm hai miÒn: miÒn B¾c ®−îc hoµn toµn gi¶i phãng, ®ang ë
giai ®o¹n ®Çu thêi kú qu¸ ®é lªn chñ nghÜa x· héi; miÒn Nam vÉn cßn
n»m d−íi sù thèng trÞ cña chÝnh quyÒn Ng« §×nh DiÖm, tay sai cña ®Õ
quèc Mü.
Trªn thÕ giíi, c¸c thÕ lùc x©m l−îc, hiÕu chiÕn, ®øng ®Çu lµ ®Õ quèc
Mü, ®ang can thiÖp s©u vµo c¸c n−íc thuéc ®Þa vµ phô thuéc, biÕn nh÷ng
n−íc nµy thµnh thuéc ®Þa kiÓu míi lµm c«ng cô tiÕn c«ng phe x· héi chñ
nghÜa, chèng ph¸ phong trµo ®Êu tranh v× ®éc lËp d©n téc, vµ tiÕn bé x·
héi ®ang d©ng cao. Phe x· héi chñ nghÜa, ®øng ®Çu lµ Liªn X«, ®ang trªn
®µ ph¸t triÓn, tÝch cùc gióp ®ì c¸c phong trµo c¸ch m¹ng gi¶i phãng d©n
téc, ®Êu tranh v× hßa b×nh, d©n chñ vµ chñ nghÜa x· héi...
§Êt n−íc trong t×nh h×nh míi víi nh÷ng ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho
miÒn B¾c b¾t tay ngay vµo c«ng cuéc kh«i phôc kinh tÕ, v¨n hãa - x·
héi, hµn g¾n vÕt th−¬ng chiÕn tranh, ®ång thêi hoµn thµnh c¶i c¸ch
ruéng ®Êt, cñng cè quèc phßng vµ më réng giao l−u quèc tÕ... nh−ng
còng gÆp kh«ng Ýt khã kh¨n, th¸ch thøc cho nh©n d©n c¶ n−íc, tr−íc
VIII
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
hÕt lµ cho ®ång bµo miÒn Nam, trong cuéc ®Êu tranh ®ßi thi hµnh HiÖp
®Þnh Gi¬nev¬, giµnh hßa b×nh, ®éc lËp vµ thèng nhÊt n−íc nhµ b»ng
hiÖp th−¬ng “tæng tuyÓn cö tù do vµo n¨m 1956” (tr.15). §ã còng lµ
nh÷ng nhiÖm vô chiÕn l−îc cña c¸ch m¹ng c¶ n−íc vµ cña mçi miÒn
Nam, B¾c tõ n¨m 1955 ®Õn n¨m 1957.
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· chØ cho toµn §¶ng, toµn d©n ta nhËn thøc
râ: Cuéc ®Êu tranh vÒ kinh tÕ vµ chÝnh trÞ cña chóng ta hiÖn nay ®Ó cñng
cè hßa b×nh, thùc hiÖn thèng nhÊt, hoµn thµnh ®éc lËp d©n chñ trong c¶
n−íc lµ mét cuéc ®Êu tranh l©u dµi, gian khæ, phøc t¹p. V× ®Õ quèc Mü
ngµy cµng can thiÖp s©u vµo miÒn Nam n−íc ta, dïng mäi thñ ®o¹n ph¸
ho¹i HiÖp ®Þnh Gi¬nev¬, dùa vµo bän ®Þa chñ vµ t− s¶n ph¶n ®éng do Ng«
§×nh DiÖm cÇm ®Çu, lËp ra c¸i gäi lµ “ChÝnh phñ ViÖt Nam céng hßa”, ra
søc t¨ng c−êng x©y dùng qu©n ®éi, tiÕn hµnh nh÷ng cuéc tµn s¸t, khñng
bè ®ång bµo miÒn Nam, bãp nghÑt quyÒn tù do d©n chñ, hßng chia c¾t l©u
dµi ®Êt n−íc ta, biÕn miÒn Nam n−íc ta thµnh thuéc ®Þa kiÓu míi cña
chóng. Ngoµi Mü - DiÖm ngoan cè, cßn thiªn tai vµ dÞch bÖnh... g©y thªm
c¶n trë, nªn toµn d©n ta “ph¶i tù lùc h¨ng h¸i mµ lµm” (tr.65) vµ tranh
thñ sù gióp ®ì cña c¸c n−íc b¹n. Tuy cuéc ®Êu tranh cña nh©n d©n ta cßn
gÆp nhiÒu khã kh¨n, tr¾c trë, nh−ng nhÊt ®Þnh th¾ng lîi: “N−íc ViÖt Nam
nhÊt ®Þnh sÏ thèng nhÊt, v× n−íc ta lµ mét khèi, kh«ng ai chia c¾t ®−îc...
®ã lµ nguyÖn väng thiÕt tha cña toµn thÓ nh©n d©n ta tõ B¾c ®Õn Nam,
mµ còng lµ sù mong muèn chung cña nh©n d©n yªu chuéng hßa b×nh thÕ
giíi” (tr.102).
§Ó thùc hiÖn th¾ng lîi nhiÖm vô c¸ch m¹ng trong nh÷ng n¨m
1955 - 1957, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh kªu gäi toµn d©n ®oµn kÕt. Ng−êi
tæng kÕt vµ chØ râ:
“§oµn kÕt lµ mét lùc l−îng v« ®Þch.
Lùc l−îng ®oµn kÕt ®· gióp C¸ch m¹ng Th¸ng T¸m thµnh c«ng.
Lùc l−îng ®oµn kÕt ®· gióp kh¸ng chiÕn th¾ng lîi.
Lùc l−îng ®oµn kÕt sÏ ®éng viªn nh©n d©n tõ B¾c ®Õn Nam ®Êu
tranh ®Ó thùc hiÖn hßa b×nh, thèng nhÊt, ®éc lËp, d©n chñ trong c¶
n−íc” (tr.104). Ng−êi chñ tr−¬ng më réng vµ cñng cè MÆt trËn d©n
LêI GIíI THIÖU TËP 10
IX
téc thèng nhÊt h¬n n÷a: “Tõ Nam ®Õn B¾c, ai lµ ng−êi t¸n thµnh hßa
b×nh, thèng nhÊt, ®éc lËp, d©n chñ, th× chóng ta s½n sµng ®oµn kÕt
víi hä, thËt thµ hîp t¸c víi hä, dï tõ tr−íc ®Õn nay hä ®· theo phe
ph¸i nµo” (tr.104). Ng−êi “KÕt luËn: BÊt kú ë ®©u, MÆt trËn thèng
nhÊt v÷ng m¹nh lµ mét lùc l−îng ®−a nh©n d©n ®Õn th¾ng lîi hoµn
toµn” (tr.88).
Trong t− t−ëng cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh, sù l·nh ®¹o s¸ng suèt cña
§¶ng lu«n lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh th¾ng lîi cña c¸ch m¹ng n−íc nhµ. V×
vËy, Ng−êi th−êng xuyªn quan t©m x©y dùng §¶ng trong s¹ch, v÷ng
m¹nh c¶ vÒ chÝnh trÞ, t− t−ëng vµ tæ chøc. Ng−êi nh¾c nhë:
“§¶ng kh«ng ph¶i lµ n¬i ®Ó th¨ng quan, tiÕn chøc, ®Ó ph¸t tµi. Vµo
§¶ng lµ ®Ó phôc vô nh©n d©n, phôc vô giai cÊp, ®¶ng viªn ph¶i trë thµnh
ng−êi con hiÕu th¶o cña Tæ quèc, cña giai cÊp.
§¶ng ph¶i rÊt m¹nh, rÊt trong s¹ch” (tr. 67).
Ng−êi chØ râ nguyªn t¾c M¸c - Lªnin trong l·nh ®¹o cña §¶ng vµ
chèng tÖ sïng b¸i c¸ nh©n. Ng−êi nãi: “Tõ Trung −¬ng ®Õn chi bé x· ®Òu
ph¶i lµm ®óng nguyªn t¾c l·nh ®¹o tËp thÓ, c¸ nh©n phô tr¸ch; ®Òu ph¶i
chèng c¸i tÖ sïng b¸i c¸ nh©n vµ quan liªu mÖnh lÖnh; ®Òu ph¶i thËt thµ
tù phª b×nh vµ phª b×nh th¼ng th¾n; ®Òu ph¶i thËt sù d©n chñ” (tr.431).
Trong Lêi bÕ m¹c Héi nghÞ Trung −¬ng lÇn thø 11 (më réng), Chñ
tÞch Hå ChÝ Minh nhÊn m¹nh: “Ph¶i kh¾c phôc hiÖn t−îng thiÕu tËp
thÓ, thiÕu d©n chñ, kh¾c phôc t¸c phong quan liªu mÖnh lÖnh, ph¶i
nghe ngãng ý kiÕn cña c¸n bé vµ nh©n d©n” (tr.451-452). §ång thêi,
Ng−êi còng yªu cÇu: “Trong néi bé §¶ng cã d©n chñ réng r·i, ®ång
thêi cã kû luËt nghiªm kh¾c. Ng−êi ®¶ng viªn ph¶i khiªm tèn, thµnh
khÈn. Kh«ng cã ®¶ng viªn nµo cã thÓ ®øng trªn §¶ng, tù cho m×nh lµ
h¬n §¶ng” (tr.456).
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®Æc biÖt quan t©m tíi Chi bé §¶ng. Theo Ng−êi,
chi bé lµ gèc rÔ cña §¶ng, “Chi bé v÷ng m¹nh th× mäi chÝnh s¸ch cña §¶ng
vµ ChÝnh phñ nhÊt ®Þnh thi hµnh ®−îc tèt” (tr.504). Søc m¹nh chi bé lµ
tæng hîp tµi vµ ®øc cña mçi c¸n bé, ®¶ng viªn cña chi bé trong cuéc ®Êu
tranh h−íng thiÖn, diÖt ¸c ë trong lßng. Ng−êi chØ râ: Nãi vÒ mçi ng−êi
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
X
chóng ta, nÕu hÕt lßng, hÕt søc phông sù Tæ quèc, phôc vô nh©n d©n, thÕ lµ
thiÖn. NÕu chØ lo cho lîi Ých riªng cña m×nh, kh«ng lo ®Õn lîi Ých chung cña
n−íc nhµ, cña d©n téc, thÕ lµ ¸c. V× vËy, Ng−êi ®ßi hái ë mçi c¸n bé, ®¶ng
viªn ph¶i nªu g−¬ng s¸ng cho quÇn chóng noi theo: “Ph¶i ®oµn kÕt nhÊt
trÝ, gi÷ v÷ng ®¹o ®øc cÇn, kiÖm, liªm, chÝnh; kiªn quyÕt chèng quan liªu,
tham «, l·ng phÝ; hÕt lßng hÕt d¹ phôc vô nh©n d©n; chÊp hµnh nghiªm
chØnh chÝnh s¸ch cña ChÝnh phñ vµ ph¸p luËt cña Nhµ n−íc” (tr.424). Tøc
lµ: “Tiªn thiªn h¹ chi −u nhi −u, hËu thiªn h¹ chi l¹c nhi l¹c”1) (tr.377).
§−îc nh− vËy th× §¶ng ta ngµy cµng trong s¹ch, v÷ng m¹nh.
§Ó ch¨m lo x©y dùng Nhµ n−íc thËt xøng ®¸ng lµ Nhµ n−íc cña d©n,
do d©n vµ v× d©n, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· x¸c ®Þnh môc tiªu hµng ®Çu
cña Nhµ n−íc ta lµ x©y dùng thËt tèt kÕ ho¹ch, chÝnh s¸ch kh«i phôc vµ
ph¸t triÓn kinh tÕ - x· héi nh»m c¶i thiÖn vµ n©ng cao dÇn møc sèng cña
nh©n d©n. Ng−êi kh¼ng ®Þnh: “TÊt c¶ nh÷ng viÖc §¶ng vµ ChÝnh phñ ®Ò
ra ®Òu nh»m c¶i thiÖn ®êi sèng cho nh©n d©n. Lµm g× mµ kh«ng nh»m
môc ®Ých Êy lµ kh«ng ®óng” (tr.310). NhÊt qu¸n môc tiªu nµy, Chñ tÞch
Hå ChÝ Minh yªu cÇu trong ®iÒu kiÖn míi ph¶i: “Më réng d©n chñ ®i ®«i
víi t¨ng c−êng chuyªn chÝnh ®Ó lµm cho chÝnh quyÒn ta ngµy cµng thËt sù
lµ chÝnh quyÒn cña nh©n d©n, phôc vô nh©n d©n, chèng l¹i kÎ thï cña
nh©n d©n” (tr.466). §Ó ®¶m b¶o ®−îc yªu cÇu ®ã, th× mét yÕu tè cèt tö lµ
Quèc héi ph¶i th«ng qua nh÷ng ®¹o luËt vÒ c¸c quyÒn tù do d©n chñ cho
nh©n d©n vµ trong ®iÒu kiÖn míi ph¶i chuÈn bÞ thËt tèt cho c«ng viÖc söa
®æi HiÕn ph¸p. Ng−êi yªu cÇu n−íc ta ph¶i “cã mét HiÕn ph¸p ph¶n ¸nh
®−îc nh÷ng th¾ng lîi vÜ ®¹i cña sù nghiÖp ®Êu tranh c¸ch m¹ng cña
nh©n d©n ta, thÝch hîp víi sù tr−ëng thµnh cña chÕ ®é ta” (tr.484) vµ “nã
sÏ lµ b¶n HiÕn ph¸p cña mét n−íc d©n chñ nh©n d©n tiÕn dÇn lªn chñ
nghÜa x· héi” (tr.510).
NhiÒu t¸c phÈm cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh trong tËp nµy ph¶n ¸nh
sù l·nh ®¹o vµ chØ ®¹o trùc tiÕp cña Ng−êi trong c«ng cuéc kh«i phôc vµ
_______________
1) Tiªn thiªn h¹ chi −u nhi −u, hËu thiªn h¹ chi l¹c nhi l¹c: Lo tr−íc thiªn
h¹, vui sau thiªn h¹ (BT).
LêI GIíI THIÖU TËP 10
XI
ph¸t triÓn kinh tÕ miÒn B¾c bÞ tµn ph¸ trong chiÕn tranh. Ng−êi kh¼ng
®Þnh: Lóc nµy kinh tÕ lµ mÆt trËn chÝnh cña chóng ta. Chóng ta ph¶i
kh«i phôc nÒn kinh tÕ quèc d©n ®¹t møc n¨m 1939. ë n«ng th«n, ph¶i
lµm xong c¶i c¸ch ruéng ®Êt ®Ó hoµn thµnh cuéc c¸ch m¹ng ph¶n phong,
®Èy m¹nh ph¸t triÓn s¶n xuÊt n«ng nghiªp. ë thµnh thÞ, ph¶i ®iÒu chØnh,
c¶i t¹o c«ng th−¬ng nghiÖp; kh«i phôc vµ ph¸t triÓn dÇn nh÷ng xÝ nghiÖp
cã lîi cho quèc kÕ d©n sinh; ph¶i tõng b−íc ph¸t triÓn kinh tÕ hîp t¸c x·,
kinh tÕ quèc doanh; tæ chøc l¹i s¶n xuÊt vµ qu¶n lý s¶n xuÊt theo kÕ
ho¹ch, b×nh æn vËt gi¸, th¨ng b»ng thu chi ng©n s¸ch. §ång thêi, ph¶i
®Èy m¹nh sù nghiÖp v¨n hãa - x· héi, ph¸t triÓn khoa häc - kü thuËt,
cñng cè quèc phßng, më réng c«ng t¸c ®èi ngo¹i... Ng−êi viÕt: “Cñng cè
miÒn B¾c tøc lµ gióp ®ì mét c¸ch thiÕt thùc ®ång bµo miÒn Nam ®Êu
tranh ®ßi hßa b×nh vµ thèng nhÊt” (tr.103).
Mét trong nh÷ng c«ng t¸c quan träng cña thêi kú 1955 - 1957 lµ tiÕn
hµnh c¶i c¸ch ruéng ®Êt ®ît 5. Chñ tÞch Hå ChÝ Minh tæng kÕt: Kinh
nghiÖm lÞch sö cho thÊy: “n«ng th«n ph¶i kinh qua 2 cuéc c¸ch m¹ng: C¶i
c¸ch ruéng ®Êt lµ mét cuéc, cuéc thø hai lµ tõ chç thùc hiÖn tæ ®æi c«ng,
hîp t¸c x·, n«ng tr−êng tËp thÓ ®Õn chç x· héi hãa n«ng nghiÖp” (tr.181).
V× vËy, më ®Çu ®ît 5 c¶i c¸ch ruéng ®Êt, Ng−êi nh¾c nhë c¸n bé ph¶i thËt
sù n¾m v÷ng ®−êng lèi, chÝnh s¸ch cña §¶ng; tuyÖt ®èi chí b¾t bí lung
tung, dïng nhôc h×nh, quy kÕt sai thµnh phÇn vµ chó ý chiÕu cè nh÷ng
®Þa chñ cã c«ng víi c¸ch m¹ng, víi kh¸ng chiÕn, cã con em lµ c¸n bé, bé
®éi... Khi ph¸t hiÖn cã sai lÇm trong c¶i c¸ch ruéng ®Êt, Chñ tÞch Hå ChÝ
Minh ®· göi th− cho ®ång bµo nãi râ nh÷ng th¾ng lîi vµ sai lÇm. Ng−êi
chØ râ: C¶i c¸ch ruéng ®Êt lµ mét cuéc c¸ch m¹ng xãa bá chÕ ®é phong
kiÕn ë n«ng th«n, thùc hiÖn ng−êi cµy cã ruéng, ®−a n«ng d©n lªn ®Þa vÞ
lµ ng−êi lµm chñ ®Êt n−íc... Ng−êi kh¼ng ®Þnh: “§ã lµ mét th¾ng lîi to
lín. Nã më ®−êng cho ®ång bµo n«ng th«n ta x©y dùng cuéc ®êi Êm no,
gãp phÇn xøng ®¸ng vµo c«ng cuéc kh«i phôc vµ ph¸t triÓn kinh tÕ, cñng
cè miÒn B¾c thµnh c¬ së v÷ng m¹nh ®Ó ®Êu tranh thùc hiÖn thèng nhÊt
n−íc nhµ” (tr.411). Ng−êi còng chØ râ: C¶i c¸ch ruéng ®Êt lµ mét chñ
tr−¬ng ®óng ®¾n cña §¶ng, nh−ng trong qu¸ tr×nh tæ chøc thùc hiÖn cã
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
XII
nh÷ng n¬i, nh÷ng lóc c¸n bé ch−a qu¸n triÖt ®óng ®−êng lèi, chÝnh s¸ch
cña §¶ng; ch−a c¨n cø vµo hoµn c¶nh cô thÓ cña mçi ®Þa ph−¬ng ®Ó vËn
dông cho thÝch hîp; “sù l·nh ®¹o cña Trung −¬ng §¶ng vµ ChÝnh phñ cã
chç thiÕu cô thÓ, thiÕu kiÓm tra ®«n ®èc” (tr.412) nªn ®· m¾c nhiÒu sai
lÇm nghiªm träng, vi ph¹m chñ tr−¬ng, chÝnh s¸ch cña §¶ng mét c¸ch
phæ biÕn: “Trung −¬ng §¶ng vµ ChÝnh phñ ®· nghiªm kh¾c kiÓm ®iÓm
nh÷ng sai lÇm, khuyÕt ®iÓm Êy, vµ ®· cã kÕ ho¹ch kiªn quyÕt söa ch÷a,
nh»m ®oµn kÕt c¸n bé, ®oµn kÕt nh©n d©n, æn ®Þnh n«ng th«n, ®Èy m¹nh
s¶n xuÊt” (tr.412).
§ång thêi vµ sau c¶i c¸ch ruéng ®Êt, trªn mÆt trËn kinh tÕ, trong
®iÒu kiÖn miÒn B¾c võa ra khái chiÕn tranh, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh lu«n
nhÊn m¹nh vai trß cña s¶n xuÊt n«ng nghiÖp: “HiÖn nay §¶ng vµ ChÝnh
phñ cã quyÕt ®Þnh kh«i phôc kinh tÕ, mµ s¶n xuÊt n«ng nghiÖp lµ chÝnh”
(tr.184), b−íc ®Çu gi¶i quyÕt vÊn ®Ò l−¬ng thùc, cung cÊp nguyªn vËt liÖu
®Ó kh«i phôc thñ c«ng nghiÖp, tiÓu c«ng nghiÖp, c«ng nghiÖp vµ cung cÊp
n«ng, l©m, thæ s¶n ®Ó më réng quan hÖ bu«n b¸n víi n−íc ngoµi. Nh»m
thùc hiÖn môc tiªu nµy, Ng−êi lu«n nh¾c nhë §¶ng vµ ChÝnh phñ ph¶i cã
chÝnh s¸ch ®óng ®¾n ®éng viªn bµ con n«ng d©n tÝch cùc trång thªm lóa
vµ hoa mµu; t¨ng n¨ng suÊt vµ më réng diÖn tÝch trång trät; trång thªm
vô; cÊy hÕt ruéng hoang hãa vµ khai khÈn ®Êt hoang; kh«i phôc diÖn tÝch
vµ ph¸t triÓn c©y c«ng nghiÖp; ch¨n nu«i thªm nhiÒu gia sóc, gia cÇm;
kh«i phôc vµ ph¸t triÓn nghÒ c¸, lµm muèi; khai th¸c gç ®i ®«i víi tu bæ
vµ b¶o vÖ rõng; chó ý trång c©y g©y rõng ven biÓn; tÝch cùc phßng, chèng
thiªn tai, h¹n h¸n, b·o tè, óng lôt; ®Ò phßng ®Þch ph¸ ho¹i. Ng−êi quan
t©m ®Æc biÖt tíi ph¸t ®éng phong trµo thi ®ua c¶i tiÕn kü thuËt trªn c¸c
kh©u: thñy lîi, ph©n bãn, gièng c©y con vµ n«ng cô,... Ng−êi chØ râ: “Lµm
®−îc nh÷ng viÖc ®ã tøc lµ thùc hiÖn ®−îc phÇn chñ yÕu cña kÕ ho¹ch kh«i
phôc kinh tÕ. Do ®ã mµ c¶i thiÖn ®−îc ®êi sèng cña nh©n d©n, ®Ó tiÕn ®Õn
d©n giµu n−íc m¹nh” (tr.213).
Trong ®Èy m¹nh s¶n xuÊt, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh yªu cÇu ph¶i ®éng
viªn lßng h¨ng h¸i, nhiÖt t×nh cña nh©n d©n, cñng cè vµ ph¸t triÓn phong
trµo x©y dùng tæ ®æi c«ng. Ng−êi chØ râ: “C¸n bé ta cÇn hiÓu thÊu vµ nhí
LêI GIíI THIÖU TËP 10
XIII
kü r»ng: Tæ ®æi c«ng ph¶i theo nguyªn t¾c tù gi¸c, tù nguyÖn. L·nh ®¹o tæ
®æi c«ng cÇn ph¶i d©n chñ” (tr.361).
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh nãi râ trong nÒn kinh tÕ quèc d©n cã ba mÆt
quan träng: n«ng nghiÖp, c«ng nghiÖp vµ th−¬ng nghiÖp. Ba mÆt c«ng t¸c
nµy quan hÖ mËt thiÕt víi nhau. Th−¬ng nghiÖp lµ c¸i kh©u trung gian
g¾n bã mËt thiÕt n«ng nghiÖp víi c«ng nghiÖp.
NÕu kh©u th−¬ng nghiÖp bÞ ®øt th× kh«ng liªn kÕt ®−îc n«ng nghiÖp
víi c«ng nghiÖp, kh«ng cñng cè ®−îc c«ng n«ng liªn minh. Ng−êi lu«n
nh¾c nhë c¸n bé, c«ng nh©n, viªn chøc trong lÜnh vùc c«ng nghiÖp vµ
th−¬ng nghiÖp, dï lµ lao ®éng ch©n tay hay lao ®éng trÝ ãc ph¶i: lu«n lu«n
®oµn kÕt hoµn thµnh tèt kÕ ho¹ch cña Nhµ n−íc, tÝch cùc thi ®ua s¶n
xuÊt; “t¨ng n¨ng suÊt, t¨ng chÊt l−îng, ®ång thêi ph¶i h¹ gi¸ thµnh. Tãm
l¹i: Ph¶i lµm mau, lµm tèt, lµm rÎ, lµm nhiÒu... Ýt mµ tèt kh«ng ®ñ cho
nh©n d©n dïng, nhµ m¸y Ýt l·i; lµm tèt råi l¹i ph¶i nhiÒu, nh−ng nÕu gi¸
thµnh cao, nh©n d©n Ýt tiÒn mua th× ®−îc Ýt l·i, nªn ph¶i rÎ, lµm rÎ nh−ng
xÊu th× kh«ng cã Ých. Nªn ph¶i ®¶m b¶o c¶ bèn ®iÓm trªn” (tr.537).
Cuèi n¨m 1956, trong x©y dùng kinh tÕ, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh cßn
chó träng chèng tham «, l·ng phÝ, quan liªu. Ng−êi cïng Trung −¬ng
§¶ng ph¸t ®éng phong trµo “thi ®ua t¨ng gia s¶n xuÊt vµ thùc hµnh tiÕt
kiÖm; chèng tham «, l·ng phÝ, quan liªu”. Ng−êi ph©n tÝch râ: §Ó l·ng
phÝ nh− giã vµo nhµ trèng, tham « cã téi, l·ng phÝ còng cã téi, l·ng phÝ
lµ do quan liªu, thiÕu tr¸ch nhiÖm. Ngµnh nµo quan liªu còng cã l·ng
phÝ vµ dÔ sinh tham «. C¸n bé nãi chung tèt, nh−ng kh«ng ph¶i tÊt c¶ lµ
tèt. Cã mét sè Ýt c¸n bé nÕu cÊp trªn kh«ng s¸t, kÐm gi¸o dôc th× cã thÓ
xo¸y, cã thÓ tham « tiÒn cña Nhµ n−íc. Ng−êi nhÊn m¹nh: “Tham «,
l·ng phÝ lµ cã téi nÆng, ai thÊy ph¶i phª b×nh, ph¶i ®Èy m¹nh tù phª
b×nh vµ phª b×nh. Tr−êng hîp nµo thÊy cÇn, ph¶i cã kû luËt nghiªm
minh” (tr.496). Nãi vÒ ý nghÜa cña cuéc vËn ®éng nµy, Ng−êi kÕt luËn:
“T¨ng gia s¶n xuÊt vµ thùc hµnh tiÕt kiÖm lµ hai viÖc then chèt ®Ó kh«i
phôc kinh tÕ, ph¸t triÓn v¨n ho¸, ®Ó c¶i thiÖn dÇn ®êi sèng cña nh©n
d©n, ®Ó cñng cè miÒn B¾c, tranh thñ miÒn Nam, ®Ó t¨ng c−êng lùc l−îng
®Êu tranh thèng nhÊt n−íc nhµ.
XIV
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
T¨ng gia s¶n xuÊt vµ thùc hµnh tiÕt kiÖm lµ hai viÖc cÇn thiÕt nhÊt ®Ó
ph¸t triÓn chÕ ®é d©n chñ nh©n d©n tiÕn dÇn lªn chñ nghÜa x· héi” (tr.545).
B»ng nh÷ng lêi lÏ dÔ hiÓu, phï hîp víi tr×nh ®é nhËn thøc cña nh©n
d©n, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· gi¶i thÝch kh¸i l−îc vÒ chñ nghÜa x· héi t−¬ng lai mµ ®Êt n−íc ta tiÕn tíi: “Chñ nghÜa x· héi lµ lÊy nhµ m¸y, xe
löa, ng©n hµng, v.v., lµm cña chung. Ai lµm nhiÒu th× ¨n nhiÒu, ai lµm Ýt
th× ¨n Ýt, ai kh«ng lµm th× kh«ng ¨n, tÊt nhiªn lµ trõ nh÷ng ng−êi giµ c¶,
®au yÕu vµ trÎ con... Chñ nghÜa x· héi lµ lµm sao cho d©n giµu n−íc
m¹nh” (tr.390). Ng−êi còng nãi râ con ®−êng vµ c¸ch thøc ®i lªn chñ
nghÜa x· héi ë mçi n−íc cã kh¸c nhau, phô thuéc vµo ®iÒu kiÖn cô thÓ cña
mçi n−íc, ta kh«ng thÓ gièng Liªn X«... “Chñ nghÜa x· héi kh«ng thÓ lµm
mau ®−îc mµ ph¶i lµm dÇn dÇn” (tr.390); tõng b−íc c¶i t¹o vµ ph¸t triÓn
nÒn kinh tÕ ngµy cµng hiÖn ®¹i. Tr−íc m¾t, cÇn th«ng qua ph¸t triÓn tæ
®æi c«ng lªn hîp t¸c x· s¶n xuÊt n«ng nghiÖp tõ thÊp ®Õn cao; th«ng qua
c¸c lo¹i h×nh c«ng t− hîp doanh trong s¶n xuÊt c«ng nghiÖp, dÞch vô ®Ó
gi¸o dôc, thuyÕt phôc bµ con n«ng d©n vµ nh÷ng nhµ t− s¶n ®i theo chñ
nghÜa x· héi. §ã còng lµ mét néi dung cèt lâi cña quy luËt lªn chñ nghÜa
x· héi ë n−íc ta trong thêi kú qu¸ ®é.
Kh«i phôc vµ ph¸t triÓn kinh tÕ ph¶i ®i ®«i víi ph¸t triÓn v¨n ho¸.
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh coi thanh to¸n n¹n mï ch÷ lµ mét trong nh÷ng
c«ng t¸c cÊp b¸ch vµ quan träng cña nh©n d©n ta trong thêi gian nµy.
Ng−êi yªu cÇu toµn d©n ta ph¶i: “Hoµn thµnh nhiÖm vô thanh to¸n n¹n
mï ch÷ trong 3 n¨m (1956 - 1958)” (tr.348) vµ nãi: “NÕu ¨n no mÆc Êm
mµ kh«ng häc th× còng kh«ng ®−îc” (tr.309). VËn dông t− t−ëng cña
V.I. Lªnin, Ng−êi kªu gäi: “Häc tËp, häc tËp n÷a, häc tËp m·i. TiÕn bé,
tiÕn bé n÷a, tiÕn bé m·i” (tr.585) mét c¸ch toµn diÖn c¶ vÒ chÝnh trÞ, kinh
tÕ, v¨n ho¸, khoa häc - kü thuËt vµ thêi sù. Ng−êi kh¼ng ®Þnh vai trß
quan träng cña ®éi ngò c¸c thÇy c« gi¸o vµ c¸n bé qu¶n lý trong c«ng t¸c
ph¸t triÓn v¨n ho¸, gi¸o dôc. Ng−êi nãi: “Kh«ng cã gi¸o dôc, kh«ng cã c¸n
bé th× còng kh«ng nãi g× ®Õn kinh tÕ v¨n ho¸” (tr.345).
Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®Æc biÖt quan t©m ®Õn gi¸o dôc c¸c ch¸u nhi
®ång, thiÕu niªn, häc sinh - nh÷ng ng−êi chñ t−¬ng lai cña ®Êt n−íc.
LêI GIíI THIÖU TËP 10
XV
Ng−êi cho ®ã lµ viÖc chung cña gia ®×nh, nhµ tr−êng vµ x· héi. Bè mÑ,
thÇy gi¸o vµ nh÷ng ng−êi lín kh¸c ph¶i cïng nhau phô tr¸ch, tr−íc hÕt
lµ ph¶i lµm g−¬ng mÉu cho c¸c em vÒ mäi mÆt. Trong néi dung gi¸o dôc,
Ng−êi chØ râ ph¶i chó ý gi¸o dôc toµn diÖn trªn c¸c mÆt ®¹o ®øc, trÝ dôc,
mü dôc vµ thÓ dôc, ®¸p øng yªu cÇu dÇn n©ng cao vÒ tr×nh ®é qua c¸c bËc
tiÓu häc, trung häc vµ ®¹i häc, g¾n häc víi hµnh, ®Ó ®µo t¹o vµ ph¸t triÓn
con ng−êi toµn diÖn võa cã ®øc, võa cã tµi.
VÒ ho¹t ®éng ngo¹i giao, tõ gi÷a n¨m 1955 ®Õn gi÷a n¨m 1957, Chñ
tÞch Hå ChÝ Minh ®i th¨m Trung Quèc, M«ng Cæ, Liªn X«; tiÕp ®ãn ®oµn
®¹i biÓu cña nh÷ng n−íc sang th¨m ViÖt Nam; tr¶ lêi pháng vÊn cña
phãng viªn trong vµ ngoµi n−íc vÒ c«ng t¸c ®èi ngo¹i cña Nhµ n−íc ta;
göi ®iÖn v¨n chóc mõng nh÷ng thµnh tùu trong ph¸t triÓn kinh tÕ, khoa
häc - kü thuËt cña nhiÒu n−íc. Ng−êi cßn göi th− chia buån víi ng−êi
th©n cña nh÷ng nhµ khoa häc trªn thÕ giíi võa míi tõ trÇn... Víi nh÷ng
ho¹t ®éng ®ã, Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®· gãp phÇn vun ®¾p t×nh h÷u nghÞ
gi÷a nh©n d©n ta víi nh©n d©n c¸c n−íc x· héi chñ nghÜa vµ nhiÒu n−íc
kh¸c trªn thÕ giíi.
T− t−ëng vÒ hîp t¸c gi÷a c¸c n−íc cã chÕ ®é x· héi kh¸c nhau ®·
®−îc Ng−êi nªu râ: "N−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ s½n sµng ®Æt mäi
quan hÖ th©n thiÖn hîp t¸c víi bÊt cø mét n−íc nµo trªn nguyªn t¾c: t«n
träng sù hoµn chØnh vÒ chñ quyÒn vµ l·nh thæ cña nhau, kh«ng x©m ph¹m
lÉn nhau, kh«ng can thiÖp néi trÞ cña nhau, b×nh ®¼ng cïng cã lîi, vµ chung
sèng hoµ b×nh" (tr.12).
Ng−êi dµnh sù quan t©m ®Æc biÖt ®èi víi ®ång bµo miÒn Nam ®ang
t¹m thêi ph¶i sèng trong c¶nh chia c¾t, d−íi sù thèng trÞ tµn b¹o cña
chÝnh quyÒn tay sai.
Ng−êi lu«n lu«n thøc tØnh ý thøc céng ®ång d©n téc, thøc tØnh l−¬ng
t©m cña mäi ng−êi ViÖt Nam, b¸c bá nh÷ng luËn ®iÖu xuyªn t¹c cña kÎ
thï chia rÏ khèi ®¹i ®oµn kÕt d©n téc vµ lªn ¸n nh÷ng téi ¸c cña chÝnh
quyÒn Ng« §×nh DiÖm tµn s¸t d· man nh©n d©n miÒn Nam, nhÊt lµ
nh÷ng gia ®×nh kh¸ng chiÕn cò. Ng−êi tè c¸o ©m m−u cña ®Õ quèc Mü
cïng bän tay sai ®ang t×m mäi c¸ch ®Ó chia c¾t l©u dµi ®Êt n−íc ViÖt
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
XVI
Nam, ©m m−u biÕn miÒn Nam ViÖt Nam thµnh c¨n cø qu©n sù cña ®Õ
quèc Mü. Ng−êi kh¼ng ®Þnh: "Thèng nhÊt n−íc nhµ lµ con ®−êng sèng
cña nh©n d©n ta" (tr.360).
Ngoµi ra, trong tËp 10, b¹n ®äc cßn cã thÓ t×m thÊy sù quan t©m chu
®¸o cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh ®èi víi c¸c ngµnh, c¸c giíi, c¸c tÇng líp
nh©n d©n, c«ng nh©n, n«ng d©n, bé ®éi, trÝ thøc, thanh, thiÕu niªn, ®ång
bµo c¸c d©n téc thiÓu sè, c¸c t«n gi¸o, v.v. qua nh÷ng bøc th− hoÆc ®Õn
tËn n¬i th¨m hái, ch¨m sãc, ®éng viªn...
*
*
*
TËp 10 Hå ChÝ Minh Toµn tËp, xuÊt b¶n lÇn thø ba gåm 266 t¸c
phÈm cña Chñ tÞch Hå ChÝ Minh. Ngoµi 172 t¸c phÈm cïng Danh môc
s¾c lÖnh do Ng−êi ký ®· ®−îc c«ng bè ë tËp 8 Hå ChÝ Minh Toµn tËp, xuÊt
b¶n lÇn thø hai, cßn cã 94 t¸c phÈm míi ®−îc bæ sung. TÊt c¶ c¸c t¸c
phÈm trªn ®Òu ®· ®−îc lùa chän, ch¾t läc kü l−ìng, b¶o ®¶m tÝnh ch©n
x¸c vÒ mÆt lÞch sö.
MÆc dï cã nhiÒu cè g¾ng, song do nh÷ng h¹n chÕ c¶ vÒ chñ quan vµ
kh¸ch quan, lÇn xuÊt b¶n nµy khã tr¸nh khái cã thiÕu sãt, mong b¹n ®äc
gãp ý ®Ó lÇn xuÊt b¶n sau ®−îc tèt h¬n.
HéI §åNG XUÊT B¶N
Hå CHÝ MINH TOµN TËP LÇN THø Ba
1
lêi tuyªn bè tr−íc khi lªn ®−êng
®i th¨m liªn x« vµ trung quèc
Th−a ®ång bµo toµn quèc,
Liªn X« vµ Trung Quèc lµ hai n−íc anh em cña ViÖt Nam ta.
H«m nay, ®¸p lêi mêi cña ChÝnh phñ Liªn X« vµ ChÝnh phñ
n−íc Céng hoµ Nh©n d©n Trung Hoa, ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam
D©n chñ Céng hoµ vµ §¶ng Lao ®éng ViÖt Nam cö mét §oµn ®¹i
biÓu sang th¨m Liªn X« vµ Trung Quèc.
T«i rÊt sung s−íng l·nh ®¹o §oµn ®¹i biÓu ®ã, vµ tin ch¾c r»ng
cuéc ®i th¨m nµy sÏ th¾t chÆt thªm t×nh ®oµn kÕt h÷u nghÞ gi÷a
nh©n d©n ViÖt Nam vµ ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng
hoµ víi nh©n d©n vµ ChÝnh phñ hai n−íc b¹n.
Chóc ®ång bµo m¹nh khoÎ vµ cè g¾ng thi ®ua.
Nãi ngµy 22-6-1955.
B¸o Nh©n d©n, sè 477,
ngµy 23-6-1955.
2
§IÖN c¶m ¬n CHñ tÞch n−íc Céng hßa
Nh©n d©n Ba Lan
KÝnh göi ®ång chÝ Gi«dÐp XyrankiªvÝch,
Chñ tÞch Héi ®ång Bé tr−ëng n−íc Céng hoµ Nh©n d©n
Ba Lan,
T«i xin thay mÆt nh©n d©n vµ ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam D©n
chñ Céng hoµ vµ nh©n danh c¸ nh©n t«i, tr©n träng c¶m ¬n ®ång
chÝ Chñ tÞch vµ ChÝnh phñ n−íc Céng hoµ Nh©n d©n Ba Lan ®·
mêi chóng t«i cö mét ®oµn ®¹i biÓu sang dù lÔ kû niÖm lÇn thø
m−êi ngµy gi¶i phãng toµn quèc n−íc Céng hoµ Nh©n d©n Ba Lan.
Nh−ng rÊt tiÕc v× hoµn c¶nh hiÖn nay ch−a cho phÐp, chóng t«i
kh«ng thÓ cö ®¹i biÓu ®i tham dù ngµy lÔ träng thÓ cña n−íc Céng
hoµ Nh©n d©n Ba Lan anh em ®−îc. Nh©n dÞp nµy, t«i xin nhiÖt
liÖt kÝnh chóc nh©n d©n vµ ChÝnh phñ n−íc Céng hoµ Nh©n d©n
Ba Lan sau 10 n¨m x©y dùng l¹i n−íc nhµ ®· thu ®−îc nhiÒu
th¾ng lîi to lín, sÏ ®¹t thªm nhiÒu th¾ng lîi míi trong c«ng cuéc
kiÕn thiÕt chñ nghÜa x· héi. T«i xin chóc t×nh h÷u nghÞ gi÷a nh©n
d©n hai n−íc ViÖt Nam vµ Ba Lan ngµy cµng ®−îc th¾t chÆt v× lîi
Ých cña hai d©n téc chóng ta vµ lîi Ých cña hoµ b×nh thÕ giíi.
Ngµy 22 th¸ng 6 n¨m 1955
Hå ChÝ Minh
Tµi liÖu l−u t¹i
B¶o tµng Hå ChÝ Minh.
3
Thi §ua ®¾p ®ª
Trong mäi cuéc thi ®ua ®Òu ph¶i nh»m: lµm nhanh, lµm tèt,
lµm rÎ. Ba ®iÒu ®ã ph¶i cïng thùc hiÖn víi nhau, kh«ng rêi nhau
®−îc. V×:
NÕu lµm nhanh mµ kh«ng tèt, th× sÏ ph¶i lµm l¹i, nh− vËy
nhanh còng hãa ra chËm.
NÕu lµm tèt mµ kh«ng nhanh, th× sÏ lµm ®−îc qu¸ Ýt, vµ kh«ng
kÞp thêi.
NÕu lµm nhanh vµ tèt, nh−ng kh«ng rÎ, tøc lµ l·ng phÝ, th× sÏ
kh«ng ®ñ tiÒn cña ®Ó tiÕp tôc c«ng viÖc.
ViÖc ®¾p ®ª còng vËy. Ph¶i lµm nhanh, cho xong tr−íc mïa m−a.
Ph¶i lµm tèt ®Ó b¶o ®¶m chèng lôt. Ph¶i lµm rÎ ®Ó khái l·ng phÝ søc
d©n vµ cña d©n.
Nh−ng cã mét sè c¸n bé kh«ng lµm ®óng nh− vËy. ThÝ dô nh÷ng
viÖc nªu lªn trong "ý kiÕn b¹n ®äc" (B¸o Nh©n d©n ngµy 14-6):
- §ª ngo¹i thµnh Hµ Néi ®¾p xong tr−íc kú h¹n - thÕ lµ lµm
nhanh. Nh−ng m¸i ®ª ®¾p kh«ng kü, cá cÊy kh«ng ®Òu, sau vµi
trËn m−a th× ®ª sÏ sôt - thÕ lµ kh«ng lµm tèt. Nay cÇn ph¶i söa l¹i,
ph¶i tèn thªm c«ng, tèn thªm cña lÇn n÷a - thÕ lµ kh«ng lµm rÎ.
Kh«ng tèt vµ kh«ng rÎ, th× lµm nhanh còng v« Ých.
- §ª BÊt B¹t (S¬n T©y) th× cá kh« hÐo hÕt, v× thµnh ®ª ®øng
qu¸, cá kh«ng b¸m ®−îc, kh«ng mäc ®−îc. NhiÒu ®o¹n cã ®−êng c¸i
v¾t ngang, ®ª ®¾p kh«ng ®−îc cÈn thËn, dÔ vì vµ sôt dÇn.
4
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
§¾p ®ª, gi÷ ®ª lµ viÖc rÊt quan hÖ ®Õn tÝnh mÖnh, tµi s¶n cña
nh©n d©n. §¶ng vµ ChÝnh phñ rÊt quan t©m ®Õn viÖc Êy. Nh©n
d©n bao giê còng h¨ng h¸i gãp cña, gãp c«ng. V× ai mµ cã nh÷ng
khuyÕt ®iÓm nãi trªn? Bëi v× mét sè c¸n bé ta cßn m¾c bÖnh quan
liªu: Lµm kÕ ho¹ch kh«ng cÈn thËn, viÖc kiÓm tra kh«ng chu ®¸o...
Mong r»ng c¸c ®ång chÝ c¸n bé ®ª ®iÒu n©ng cao h¬n n÷a tinh
thÇn tr¸ch nhiÖm, vµ c¸n bé c¸c ngµnh kh¸c còng vËy.
C.B.
B¸o Nh©n d©n, sè 476,
ngµy 22-6-1955.
5
H−ng Yªn
Lµ mét tØnh mµ trong thêi chiÕn tranh ®· bÞ thiÖt h¹i rÊt
nhiÒu. §Þch cµn quÐt vµ nÐm bom giÕt chÕt nhiÒu ng−êi, ®èt ch¸y
nhiÒu nhµ, b¾n nhiÒu tr©u bß, ph¸ ho¹i nhiÒu ruéng lóa. Sau ®Þch
häa, tiÕp ®Õn thiªn tai. TrËn lôt th¸ng 8 n¨m ngo¸i lµm h− háng
ngãt 1 v¹n mÉu ruéng. KÕ ®Õn h¹n h¸n.
Bän ®Þa chñ ph¶n ®éng l¹i g©y thªm tai häa. Chóng th¸o cèng,
ph¸ lóa, chÆt ng«. Chóng g©y ra trém c¾p, phao tin nh¶m lµm cho
nh©n d©n hoang mang. Trong lóc ®ång bµo thiÕu ¨n, bän ®Þa chñ
nì lßng ph¸ ho¹i thãc lóa; nh− ®Þa chñ Xiªm ®· ch«n 260 thïng
thãc, cè ý ®Ó cho môc n¸t!
Tr−íc hoµn c¶nh khã kh¨n Êy, c¸n bé ®· kiªn nhÉn h−íng dÉn
®ång bµo, ®ång bµo ®· tin t−ëng lµm theo c¸n bé, ra søc s¶n xuÊt
tù cøu, tù lùc c¸nh sinh.
§ång bµo ®· tù gióp ®ì lÉn nhau: 6 tÊn g¹o, 294 tÊn ng«, 731
tÊn thãc, 88 triÖu ®ång.
Bé ®éi ®· dµnh dôm ®Ó gióp nh©n d©n 65 tÊn g¹o.
ChÝnh phñ gióp 1.100 tÊn g¹o vµ 14 v¹n th−íc v¶i.
§ång bµo H−ng Yªn ®· khÐo dïng c¸i vèn Êy ®Ó t¨ng gia s¶n xuÊt:
®· ®µo 49 c©y sè ngßi, t−íi cho 3 v¹n mÉu ruéng, cÊy 8 v¹n 4.590 mÉu
chiªm (h¬n n¨m ngo¸i 6.000 mÉu) vµ h¬n 4 v¹n 3.000 mÉu mÇu.
Víi lùc l−îng vµ quyÕt t©m cña m×nh, H−ng Yªn ®· v−ît qua
6
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
n¹n ®ãi. Nh−ng kh«ng chñ quan, ®ång bµo H−ng Yªn võa gÆt
chiªm, võa ra søc trång thªm hoa mÇu, quyÕt kh«ng ®Ó cho vô ®ãi
th¸ng 8 x¶y ra.
C.B.
B¸o Nh©n d©n, sè 477,
ngµy 23-6-1955.
7
DIÔN V¡N
§äC T¹I NHµ GA NAM NINH
C¸c ®ång chÝ th©n mÕn vµ c¸c b¹n,
§oµn ®¹i biÓu ChÝnh phñ n−íc ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ v«
cïng vui mõng nhËn lêi mêi sang th¨m n−íc Céng hoµ Nh©n d©n
Trung Hoa vÜ ®¹i.
ViÖt Nam vµ Trung Quèc lµ hai n−íc anh em. T×nh h÷u nghÞ
ch©n thµnh vµ s©u xa gi÷a nh©n d©n ViÖt Nam vµ nh©n d©n Trung
Quèc ®· cã tõ l©u. Ngµy nay, chóng t«i l¹i v« cïng c¶m ®éng vÒ sù
®ãn tiÕp hÕt søc nång hËu cña c¸c ®ång chÝ vµ c¸c b¹n ®èi víi
chóng t«i. Nh©n dÞp nµy §oµn ®¹i biÓu chóng t«i xin tá lßng ch©n
thµnh c¶m ¬n c¸c ®ång chÝ vµ c¸c b¹n.
Trung Quèc lµ mét n−íc vÜ ®¹i, hïng c−êng vµ ®Ñp ®Ï. NÒn v¨n
ho¸ l©u ®êi vµ −u tó cña Trung Quèc ®· cã mét ¶nh h−ëng s©u xa ë
ch©u ¸ vµ trªn thÕ giíi.
Tõ ngµy nh©n d©n Trung Quèc giµnh ®−îc th¾ng lîi lÞch sö
trong cuéc chiÕn tranh gi¶i phãng, d−íi sù l·nh ®¹o cña §¶ng
Céng s¶n Trung Quèc quang vinh, nh©n d©n Trung Quèc ®· tiÕn
triÓn v−ît bùc vÒ mäi ph−¬ng diÖn trong c«ng cuéc x©y dùng mét
hÖ thèng x· héi chñ nghÜa. Nh©n d©n ViÖt Nam coi ®ã còng lµ
thµnh tÝch cña b¶n th©n m×nh.
Nh©n d©n ViÖt Nam ngµy nay ®ang ra søc ®Êu tranh cñng cè
hoµ b×nh, thùc hiÖn thèng nhÊt, hoµn thµnh ®éc lËp vµ d©n chñ.
Cuéc ®Êu tranh ®ã ®· ®−îc vµ sÏ lu«n lu«n ®−îc sù khuyÕn khÝch
8
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
vµ ñng hé m¹nh mÏ cña nh©n d©n Trung Quèc còng nh− nh©n d©n
thÕ giíi.
Chóng t«i tin ch¾c r»ng cuéc ®Êu tranh chÝnh nghÜa cña chóng
t«i, mÆc dÇu tr−êng kú vµ m·nh liÖt, nh−ng nhÊt ®Þnh th¾ng lîi.
Mét lÇn n÷a, chóng t«i xin tá lßng c¶m ¬n s©u s¾c nh©n d©n Trung
Quèc vµ nh©n d©n tØnh Qu¶ng T©y.
T×nh h÷u nghÞ gi÷a nh©n d©n hai n−íc ViÖt Nam vµ Trung
Quèc bÊt diÖt!
Chñ tÞch Mao Tr¹ch §«ng, l·nh tô vÜ ®¹i cña nh©n d©n Trung
Quèc vµ ng−êi b¹n tèt nhÊt cña nh©n d©n ViÖt Nam, mu«n n¨m!
§äc ngµy 23-6-1955.
B¸o Nh©n d©n, sè 479,
ngµy 25-6-1955.
9
B¸o nhi ®ång
B¸o TiÒn Phong cã ra nh÷ng sè ®Æc biÖt cho c¸c em nhi ®ång,
®ã lµ mét viÖc hay. Sau ®©y lµ vµi kinh nghiÖm cña b¸o Nhi ®ång
Trung Quèc cã thÓ gióp thªm ý kiÕn cho b¸o Nhi ®ång ta:
T©n thiÕu niªn lµ mét tê b¸o to nhÊt cña nhi ®ång Trung Quèc.
Mçi kú ra 1 triÖu 19 v¹n 8.000 sè, b¸n kh¾p c¶ n−íc.
Môc ®Ých vµ néi dung - Nh»m gi¸o dôc trÎ em tinh thÇn yªu
n−íc vµ tinh thÇn quèc tÕ mét c¸ch thÝch hîp víi tuæi nhá cña
trÎ em, b¸o Êy ®¨ng nh÷ng chuyÖn ®êi x−a v¾n t¾t, thó vÞ vµ cã
ý nghÜa gi¸o dôc; nhiÒu tranh vÏ gi¶n ®¬n vµ dÔ hiÓu vÒ nh÷ng
viÖc quan träng trªn thÕ giíi; nh÷ng kÕt qu¶ tèt ®Ñp trong viÖc
x©y dùng n−íc nhµ. Bµi b¸o th× bµi nµo dµi l¾m còng kh«ng qu¸
150 ch÷.
- B¸o ®¨ng nh÷ng chuyÖn anh hïng g−¬ng mÉu ®Ó båi d−ìng
cho trÎ em ®øc tÝnh gan d¹, thµnh thËt, gi÷ kû luËt, chÝ c«ng v« t−.
Nh÷ng bµi Êy ¶nh h−ëng rÊt to. Vµi thÝ dô:
H«m tr−íc, b¸o ®¨ng mét bµi "Kh«ng ph¶i tiÒn t«i, t«i kh«ng
lÊy". H«m sau, em B. ®−a tr¶ l¹i c¸i bót m¸y em Êy ®· lÊy c¾p cña
b¹n vµ xin lçi.
TrÎ em ë n«ng th«n th−êng lÊy ®ßng ®ßng lóa lµm kÌn thæi.
B¸o ®¨ng mét bøc vÏ hai con chuét c¾n lóa vµ b¶o nhau: "C¸c chó
bÐ kia lµ b¹n cña chóng ta ®Êy". Xem bøc vÏ Êy, c¸c em b¶o nhau:
"QuyÕt lµm b¹n víi bµ con n«ng d©n, chø kh«ng lµm b¹n cña
chuét". Tõ ®ã, c¸c em kh«ng lÊy ®ßng lóa lµm kÌn n÷a.
10
Hå CHÝ MINH TOµN TËP
- B¸o d¹y trÎ em nh÷ng th−êng thøc khoa häc, b»ng nh÷ng bøc
vÏ vµ nh÷ng c©u gi¶i thÝch rÊt thó vÞ, rÊt dÔ hiÓu.
- B¸o tr¶ lêi nh÷ng c©u hái cña trÎ em nh−: "V× sao khi t«i ch¹y
th× «ng tr¨ng còng ch¹y theo t«i?", "V× sao b¸nh tr«i n−íc lóc ®Çu
th× ch×m, lóc sau l¹i næi?"...
- B¸o d¹y trÎ em c¸ch gi÷ vÖ sinh, c¸ch ch¬i vui cã Ých, v.v..
- B¸o tæ chøc vµ h−íng dÉn phong trµo thi ®ua, gióp cho c¸c
trÎ em ph¸t triÓn tinh thÇn tù ®éng vµ ®Çu ãc s¸ng t¹o.
B¸o T©n thiÕu niªn ®· trë nªn ng−êi thÇy mÕn, ng−êi b¹n th©n
thiÕt cña c¸c trÎ em. NhiÒu em tù ®éng l·nh tr¸ch nhiÖm b¸n gióp
b¸o. Mçi th¸ng b¸o nhËn ®−îc 4, 5 tr¨m bøc th− cña c¸c trÎ em
b¸o c¸o c«ng t¸c, cho tin tøc, ®Æt c©u hái, nªu ý kiÕn...
Nh÷ng ng−êi gióp ®ì b¸o - NhiÒu vÞ gi¸o s−, nhµ v¨n, thÇy
thuèc, c«ng tr×nh s−... gióp b¸o viÕt bµi, vÏ tranh, tr¶ lêi c©u hái,
v.v.. H¬n 600 c« gi¸o, thÇy gi¸o th−êng xuyªn liªn l¹c víi b¸o. H¬n
300 gi¸o viªn, ®oµn viªn thanh niªn, c¸c c«, c¸c mÑ lµm phãng viªn
cho b¸o. Nhê vËy, b¸o ngµy cµng ph¸t triÓn.
§ã lµ nh÷ng kinh nghiÖm mµ b¸o Nhi ®ång ViÖt Nam ta nªn
cè g¾ng lµm theo.
C.B.
B¸o Nh©n d©n, sè 478,
ngµy 24-6-1955.
11
LêI PH¸T BIÓU
KHI §ÕN S¢N BAY B¾C KINH
Th−a Mao Chñ tÞch th©n mÕn,
Th−a c¸c ®ång chÝ vµ c¸c b¹n th©n mÕn,
§oµn ®¹i biÓu ChÝnh phñ ViÖt Nam D©n chñ Céng hoµ v« cïng
phÊn khëi vµ sung s−íng ®−îc mêi sang th¨m n−íc Céng hoµ Nh©n
d©n...
 





